Leyla Yıldırım: “İnsanı, içinde yaşadığı toplumsal koşullardan bağımsız değerlendiremeyiz”

Uzman sosyolog, doktora çalışmalarını sürdüren araştırmacı ve yaşam koçu Leyla Yıldırım, LANDA çatısı altında Karaman'da sosyal danışmanlık ve bireysel gelişim çalışmalarına hazırlanıyor. Bireysel sorunların yalnızca kişisel tercihlerle açıklanamayacağını vurgulayan Yıldırım; aile ilişkilerinden kadınların güçlenmesine, sosyal danışmanlıktan toplumsal farkındalığa uzanan çalışma alanlarını anlattı.

Öncelikle kendinizi tanıtır mısınız? Bu mesleği seçmenizin arkasındaki hikâye nedir? Ben Leyla Yıldırım. Uzman sosyolog, doktora çalışmalarına devam eden bir araştırmacı, yaşam koçu ve sosyal danışmanım. Mesleki çalışmalarımın merkezinde insan, toplumsal ilişkiler ve bireylerin yaşamlarını şekillendiren sosyal koşullar yer alıyor.

Bu mesleği seçmemin arkasında insanı anlamaya yönelik güçlü bir merak ve toplumsal sorunlara karşı duyduğum sorumluluk var. İnsanların yaşadığı sorunları yalnızca bireysel tercihlerle açıklamanın yeterli olmadığına inanıyorum.

Aile, çevre, toplumsal roller, ekonomik koşullar ve geçmiş deneyimler de yaşamımızı etkiliyor.

İnsanlar hangi durumlarda sosyal danışmanlıktan destek almalı? Aile ve yakın ilişkilerde tekrar eden sorunların altında neler olabilir? Sosyal danışmanlık için mutlaka büyük bir kriz yaşamak gerekmiyor. Bazen kişi kendisini ifade etmekte zorlanır, ilişkilerinde sürekli benzer sorunlarla karşılaşır, sorumluluklarını yönetmekte güçlük çeker ya da hangi yönde ilerleyeceğine karar veremez. Bazen de yaşadıklarını farklı bir bakış açısıyla değerlendirmek ister.

İlişkilerde tekrar eden sorunların altında çoğu zaman yalnızca görünen anlaşmazlıklar bulunmaz. İletişim biçimlerimiz, çocukluk döneminden taşıdığımız öğrenilmiş davranışlar, beklentilerimiz, sınırlarımız ve toplumsal rollerimiz de ilişkilerimizi etkileyebilir.

Örneğin aile içinde yaşanan tartışmalar yalnızca fikir ayrılıklarından değil, sorumlulukların eşit paylaşılmamasından, anlaşılmama hissinden veya duyguların ifade edilememesinden kaynaklanabilir.

Benim yaklaşımım, bir sorunda hemen suçlu aramak yerine sorunun nasıl ortaya çıktığını ve nasıl tekrarlandığını anlamaya çalışmak. Amaç kişinin yerine karar vermek değil, kendi ihtiyaçlarını ve seçeneklerini daha iyi değerlendirmesine destek olmak.

Karaman'da kadınların güçlenmesinin önündeki en önemli engeller sizce neler? Kadınların güçlenmesini yalnızca bireysel özgüven meselesi olarak görmüyorum. Ekonomik bağımsızlık, eğitime erişim, istihdam olanakları, bakım sorumluluklarının paylaşılması ve karar alma süreçlerine katılım da son derece önemli.

Karaman gibi aile ve yerel ilişkilerin toplumsal yaşamda önemli bir yer tuttuğu kentlerde, kadınların deneyimlerini değerlendirirken yerel koşulları ve toplumsal beklentileri dikkate almak gerekiyor. Kadınların çalışma hayatına katılımını zorlaştıran bakım yükü, ekonomik kaynaklara erişimde yaşanan güçlükler ve toplumsal cinsiyet kalıpları üzerinde durulması gereken konular arasında.

Bununla birlikte bütün kadınların aynı deneyimleri yaşadığını söylemek doğru olmaz. Kadınların yaşam koşulları ve ihtiyaçları birbirinden farklı. Bu nedenle kadınların güçlenmesini yalnızca kadınlara sorumluluk yükleyen bir süreç olarak değil, toplumsal koşulların ve fırsatların da dönüştürülmesini gerektiren bir mesele olarak görüyorum.

LANDA'da hangi çalışmaları hayata geçirmeyi planlıyorsunuz? LANDA'da temel amacım, bireylerin ve ailelerin ihtiyaçlarını dikkate alan, insan odaklı ve sosyal bilimlerin bakış açısından beslenen bir danışmanlık alanı oluşturmak.

Bu tarz bir danışmanlık hizmeti fikri Karaman için uzun zamandır hayalini gerçekleştirmek istediğim bir projeydi. LANDA sayesinde bu hayali hayata geçirme fırsatına sahip oldum.

Bu noktada LANDA'nın kurucusu ve başkanı Güler Pınarbaşı'nın azmini ve kararlı duruşunu es geçmemek gerekiyor. Kendisi Karaman ve kadınlar adına önemli bir adım atarak pek çok kadının hayali için çok büyük bir girişim başlattı.

LANDA'da bireysel sosyal danışmanlık, aile ve yakın ilişkilerde iletişim süreçlerine yönelik görüşmeler, sosyal uyum ve yaşam becerilerini destekleyen çalışmalar planlıyorum. Etkili iletişim, stresle baş etme, zaman yönetimi ve öfke farkındalığı gibi konularda eğitimler ve farkındalık çalışmaları da hedeflerim arasında.

Önümüzdeki bir yıl içinde özellikle kadınlara yönelik toplumsal cinsiyet eşitliği ve güçlenme atölyeleri düzenlemek, kadınların deneyimlerini paylaşabilecekleri ve sosyal destek kaynaklarını tanıyabilecekleri çalışmalar geliştirmek istiyorum. Yerel kuruluşlar ve kadın kooperatifleriyle iş birlikleri kurarak ölçülebilir sosyal fayda üreten projeler geliştirmek de uzun vadeli hedeflerim arasında.

İnsanların kendileriyle ilgili daha erken fark etmesini istediğiniz şey nedir? İnsanların yaşadıkları her güçlüğü kişisel bir başarısızlık olarak değerlendirmemelerini isterdim. Bazen kendimize çok sert davranıyor, içinde bulunduğumuz koşulları göz ardı ederek her şeyin sorumluluğunu tek başımıza üstleniyoruz.

Oysa insanı anlamak için yalnızca ne yaptığına değil, hangi koşullarda yaşadığına, hangi sorumlulukları taşıdığına ve hangi imkânlara sahip olduğuna da bakmak gerekir.

Bir diğer önemli nokta da sınırlarımızı tanımak. Herkesi memnun etmek, her sorunu çözmek ve bütün sorumlulukları üstlenmek zorunda değiliz. İhtiyaçlarımızı fark etmek, gerektiğinde hayır diyebilmek ve destek istemek de yaşam becerilerinin bir parçası.

Kendinizi anlamak için geç kalmış değilsiniz ve hayatınızla ilgili yeni bir yol çizmek için her şeyi tek başınıza çözmek zorunda değilsiniz.

Akademik araştırmalarınızla sosyal danışmanlık çalışmalarınız arasındaki ilişkiyi ve mesleki sınırlarınızı nasıl tanımlıyorsunuz?

Ben bu alanları birbirinden bağımsız değerlendirmiyorum. Akademik çalışmalarımın, sosyal danışmanlık yaklaşımımın ve bireysel gelişime yönelik çalışmalarımın birbirini beslediğini düşünüyorum. Çünkü bir sosyolog olarak bireyi, içinde yaşadığı toplumsal koşullardan bağımsız ele almıyorum.

Sosyolojinin klasik çalışmalarından Émile Durkheim'ın İntihar adlı eserini bu açıdan önemli buluyorum. Durkheim, ilk bakışta bireysel bir olgu olarak görülen intiharı toplumsal bütünleşme ve düzenleme süreçleri üzerinden ele almıştır.

Bu yaklaşım, bireysel deneyimlerin toplumsal boyutlarını anlamak açısından önemli bir örnektir. Ben de bireyin yaşadığı sorunları yalnızca kişisel özellikleri üzerinden değil; toplumsal cinsiyet rolleri, ekonomik koşullar, aile yapısı ve sosyal çevre gibi etkenleri dikkate alarak anlamaya çalışıyorum.

Bununla birlikte insanı toplumsal koşulların pasif bir sonucu olarak görmüyorum. İnsan, kendi seçimleri ve eylemleriyle yaşamına yön verebilen bir özne.

Elbette çalışmalarımı mesleki yeterliliklerim ve hizmetlerimin kapsamı doğrultusunda yürütüyorum. Sosyolojik değerlendirme, sosyal danışmanlık, eğitim ve klinik ruh sağlığı hizmetlerinin farklı uzmanlık alanları olduğunu gözetiyorum.

İhtiyaç duyulan desteğin uzmanlık alanımın dışında kaldığı durumlarda uygun uzmanlara yönlendirme yapılmasını da mesleki sorumluluğumun bir parçası olarak görüyorum.

Tüm bu kıymetli bilgiler için teşekkür ederiz.

Instagram adresimiz @landakadinkooperatifi'den kendisine ulaşabilirsiniz.

Yorumunuz için teşekkürler, en kısa sürede gözden geçirilip yayınlanacaktır

Karamandan.com, Karaman ile özdeşleşen markaları ağırlıyor.