Konya’da vakıf mirasına 5,2 milyar liralık restorasyon yatırımı: Hizmetler birer birer sıralandı!

Konya'nın Selçuklu başkentliğinden günümüze taşıdığı vakıf mirasını korumak ve gelecek nesillere aktarmak amacıyla Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen çalışmalar hız kesmeden devam ediyor. Kent genelindeki cami, medrese, türbe ve tarihi yapılarda restorasyon faaliyetleri sürerken, ihtiyaç sahiplerine yönelik sosyal yardımlar da önemli boyutlara ulaştı.

Vakıflar Genel Müdürü Sinan Aksu ile Konya Büyükşehir Belediye Başkanı Uğur İbrahim Altay, Konya'daki vakıf eserleri ve devam eden yatırımlara ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Toplantıya Konya Valisi İbrahim Akın, AK Parti Konya Milletvekili Mehmet Baykan da katılım sağladı.

İNCE MİNARELİ MEDRESE'DE ÇALIŞMALAR SÜRÜYOR

Vakıf eserlerinin Anadolu'nun tarihi ve kültürel kimliğindeki önemine dikkat çeken Sinan Aksu, Selçuklu medeniyetinin Anadolu'ya kazandırdığı eserlerin bugün de yaşamaya devam ettiğini belirtti. Anadolu'nun Selçuklu mirasıyla şekillendiğini ifade eden Aksu, İnce Minareli Medrese'nin geçmişte yaşanan yıkımlardan kısmen etkilendiğini söyledi.

Medresenin minaresinin 1905 yılına kadar ayakta kaldığını aktaran Aksu, yaklaşık 43,5 metre yüksekliğindeki süslü minarenin yıldırım düşmesi sonucu yıkıldığını hatırlattı. Yapıda yürütülen restorasyon çalışmalarının kapsamlı şekilde devam ettiğini belirten Aksu, çalışmaların yaklaşık bir yıl içerisinde tamamlanmasının tahmin edildiğini kaydetti.

33 RESTORASYON VE YAPIM İŞİ DEVAM EDİYOR

Vakıflar Genel Müdürlüğü verilerine göre, Konya'da kurum imkanları ve sponsorluk destekleriyle yürütülen toplam 33 restorasyon, proje ve yapım işi bulunuyor. Kent genelinde Genel Müdürlük bünyesinde tescilli 390 vakıf eseri yer alırken, son dört yılda restorasyonu tamamlanan 20 eser için 3 milyar 290 milyon lira harcandı.

Devam eden 10 eserin restorasyonlarının tamamlanmasıyla toplam harcamanın 5 milyar 200 milyon liraya ulaşması öngörülüyor.

Kat karşılığı inşaat, uzun süreli kiralama ve restorasyon karşılığı kiralama modelleriyle yürütülen çalışmalar kapsamında da 7 iş tamamlandı. Bu projelerle birlikte toplam 27 işin tamamlandığı bildirildi.

TARİHİ ESERLER YENİDEN HAYAT BULDU

Konya'nın farklı ilçelerinde gerçekleştirilen restorasyon çalışmalarıyla çok sayıda tarihi yapı yeniden kullanıma kazandırıldı. 1235-1236 yıllarında inşa edilen Selçuklu mirası Zazadin Hanı'nda üst örtü yenilenirken, aydınlık feneri özgün mimarisine uygun şekilde restore edildi.

Çevre düzenlemesi de tamamlanan eser, 2023 yılında ziyarete açıldı. Hüyük Tolca Şeyh Şahabettin Camii'nde drenaj çalışmaları gerçekleştirilerek betonarme minare yerine tarihî dokuyla uyumlu taş minare yapıldı. Restorasyonu tamamlanan cami, 30 Mayıs 2023 tarihinde ibadete açıldı.

Doğanhisar Pazar Camii'nde özgün ahşap minare yeniden yapılırken, kalemişi süslemeler de ihya edildi. Cami, 14 Şubat 2025 tarihinde yeniden ibadete açıldı. Ilgın Lala Mustafa Paşa Külliyesi'nin arasta bölümündeki üst örtü yenilenerek alan vatandaşların kullanımına uygun hale getirildi.

Ilgın Beykonak Dediği Sultan Tekkesi'nde ise sıva, ahşap ve çatı elemanları özgün yapısına uygun şekilde onarıldı. Çevre düzenlemesiyle birlikte çalışmalar 15 Aralık 2025 tarihinde tamamlandı.

SAHİP ATA KÜLLİYESİ İÇİN 950 MİLYON LİRALIK ÇALIŞMA Konya'nın önemli tarihî yapılarından Sahip Ata Camii ve Hangahı'nda restorasyon süreci yeniden başladı. Önceki sözleşmenin feshedilmesinin ardından 18 Eylül 2026 tarihinde yeni sözleşme imzalandı.

Cami, hangh ve türbede temel ve taşıyıcı sistemlerin güçlendirilmesi, yıkılan minarenin yeniden yapılması, özgün çini ve taş süslemelerin korunması planlanıyor. Bilim Heyeti tarafından müdahale yöntemleri ve uygulama sırasının değerlendirilmesiyle çalışmaların ilerletilmesi hedefleniyor.

Vakıf Kültür Merkezi olarak işlevlendirilmesi planlanan külliyedeki restorasyonun Eylül 2028'de tamamlanması, sözleşme kapsamındaki imalatların ise 950 milyon liraya ulaşması bekleniyor.

İNCE MİNARELİ MEDRESE VAKIF MÜZESİ OLACAK

Sahip Ata Fahreddin Ali tarafından 1261-1262 yıllarında yaptırılan İnce Minareli Medrese'de yürütülen restorasyon çalışmaları, yapının karşı karşıya olduğu ciddi statik sorunların giderilmesini de kapsıyor.

Araştırma kazılarında temellerin 7,5 metre derinliğe ulaştığı, duvar örgülerinde ciddi hasarlar ve yüzde 28'e varan boşluklar bulunduğu belirlendi. Tarihî kalıntıların korunmasına yönelik uygulamaların yanı sıra temel güçlendirme çalışmaları gerçekleştirildi.

Medresenin kubbe, kemer ve revzenlerinde kullanılmak üzere 1.893 çini ve 4.498 sırlı tuğla yeniden üretildi. Taç kapıdaki Fetih ve Yasin surelerinin eksik bölümlerinin tamamlanmasına yönelik çalışmalar ise sürüyor. Minarenin yeniden yapılmasına ilişkin süreçte proje ve uygulama hazırlıkları devam ederken, yapının Vakıf Müzesi olarak kullanılması 6 Temmuz 2026 tarihinde Bakanlık tarafından onaylandı.

Minarenin yeniden yapımı ve müze tefrişatı için yeni ihale yapılması planlanıyor. Proje kapsamındaki imalatların 850 milyon liraya tamamlanması öngörülüyor.

SELİMİYE VE ŞERAFETTİN CAMİLERİNDE GÜÇLENDİRME

Konya'nın önemli ibadet yapılarından Karatay Şerafettin Camii'nde restorasyon sırasında taşıyıcı sütunlarda ciddi çatlaklar tespit edilmesi ve 2025 yılındaki depremlerin ardından hasarların artması üzerine kapsamlı güçlendirme çalışmaları başlatıldı. Çalışmalar kapsamında 92 noktada temel müdahalesi yapıldı, 716 metreküp beton, 116,7 ton paslanmaz gergi ve 130 ton jeopolimer enjeksiyonu uygulandı.

Üst yapı ve minarede belirlenen yeni hasarlar nedeniyle statik model ve güçlendirme projeleri de yenilendi. Restorasyonun Mayıs 2027'de tamamlanması hedeflenirken, proje maliyetinin 900 milyon liraya ulaşması bekleniyor.

II. Selim tarafından 1558-1567 yılları arasında yaptırılan Karatay Selimiye Camii'nde de kapsamlı zemin ve temel güçlendirme çalışmaları yürütülüyor. Yapı çevresi ve içerisinde toplam 15 bin 648 metre mikrokazık imalatı tamamlandı.

Planlanan 1.297 jeopolimer enjeksiyonunun 920'si gerçekleştirilirken, kalan 377 enjeksiyonun çalışmaları sürüyor. Yapısal hareketlerin geçici gergi sistemiyle kontrol altına alındığı camide restorasyonun Ekim 2027'de tamamlanması hedefleniyor. Projenin toplam maliyetinin 2,2 milyar liraya ulaşması öngörülüyor.

KONYA'DA SOSYAL YARDIMLAR 444 MİLYON LİRAYI AŞTI

Vakıflar Genel Müdürlüğünün Konya'daki faaliyetleri yalnızca tarihî eserlerin korunmasıyla sınırlı kalmıyor. İhtiyaç sahiplerine yönelik hayır hizmetleri kapsamında da önemli destekler sağlanıyor. Paylaşılan verilere göre, kentte öksüz, yetim ve engelli maaşından yararlanan 643 kişiye toplam 37 milyon 95 bin lira ödeme yapıldı.

İhtiyaç sahiplerine 8 bin 265 kuru gıda kolisi ulaştırılması için 248 milyon 109 bin lira harcandı.

Eğitim yardımları kapsamında maddi imknları sınırlı 6 bin 93 öğrenciye toplam 71 milyon 629 bin lira burs desteği verildi. Vatandaşlara 158 bin öğün iftar yemeği sunulurken bu hizmetin maliyeti 58 milyon 560 bin lirayı buldu.

Ayrıca 94 çocuğun sünnet organizasyonu gerçekleştirildi. Millî ve dinî günlerde yapılan ikramlar, 3 bin 750 öksüz ve yetim çocuğun giydirilmesi ve 1001 Hayır Şartı kapsamında 38 vakfa sağlanan desteklerle birlikte Konya'daki sosyal yardımların toplam tutarı 444 milyon 395 bin lirayı aştı.

2027'DE BİN KİŞİLİK AŞEVİ HİZMETE GİRECEK

Konya'daki hayır hizmetlerine yeni bir yatırım daha ekleniyor. II. Sultan Selim Han ve Sahip Ata Fahreddin Ali'nin vakıf mirası olarak hayata geçirilen aşevi projesinin inşaatına 6 Ocak 2026 tarihinde başlandı.

Toplam 4 bin 290 metrekarelik alan üzerinde, 3 bin metrekare inşaat alanına sahip olacak şekilde planlanan tesis, günlük 1.000 kişilik kapasiteyle hizmet verecek. 106 milyon liralık proje maliyeti bulunan aşevinin 31 Aralık 2026 tarihinde tamamlanması planlanıyor. Tesisin ilk kazanının ise 1 Ocak 2027 tarihinde kaynaması hedefleniyor.

DÖRT YILDA 418 MİLYON LİRA KİRA GELİRİ

Vakıflara ait taşınmazların değerlendirilmesiyle elde edilen gelirler de restorasyon ve hayır hizmetlerinin finansmanında önemli rol oynuyor. Konya'da son dört yıllık dönemde yıllık ortalama 900 kiracının bulunduğu belirtilirken, kira gelirleri 2023'te 35 milyon, 2024'te 69 milyon, 2025'te 131 milyon ve 2026'da 183 milyon lira olarak gerçekleşti. Böylece dört yıllık toplam kira geliri 418 milyon liraya ulaştı.