Akçakale’nin taşlık bozkırlarında 4 farklı tür! Çöl varanı ve toy kuşu da listede

Şanlıurfa’nın Akçakale ilçesindeki taşlık bozkırlar, 2016 yılında hazırlanan doğa envanterinde dört farklı canlı türüyle öne çıkıyor. Karacadağ Kalkınma Ajansının desteklediği Şanlıurfa’nın Kuşları Envanteri çalışmasında çöl varanı, toy kuşu, kılkuyruk bağırtlak ve ceylan, bölgeyle ilişkili türler arasında sıralanıyor.

Araştırma, Suriye sınırına kadar uzanan arazinin doğal özelliklerini de ayrıntılı biçimde ele alıyor.

Çalışmada Akçakale Bozkırları’nın taşlık yapısı, bitki örtüsü ve tarımsal kullanım biçimleri incelenirken yasa dışı avcılığın yaban hayatı üzerindeki baskısına da yer veriliyor. Bulgular, 2016 yılına ait doğa envanterine dayanıyor.

Akçakale Bozkırları’nda dört canlı türü öne çıkıyor

Envanterde Akçakale Bozkırları ile ilişkilendirilen türlerden biri çöl varanı (Varanus griseus) olarak kaydediliyor. Aynı listede kılkuyruk bağırtlak (Pterocles alchata), toy kuşu (Otis tarda) ve ceylan (Gazella subgutturosa) da bulunuyor.

Bu canlılar, Şanlıurfa’nın taşlık ve kurak alanlarında görülen yaban hayatının araştırmada belgelenen örnekleri arasında yer alıyor. Envanterin 22 ve 23. sayfalarında Akçakale Bozkırları’nın coğrafi yapısıyla birlikte bölgeyle ilişkili türler tanıtılıyor.

Suriye sınırına kadar uzanan taşlık araziler

Akçakale Bozkırları, Şanlıurfa il merkezi ile Suruç ve Akçakale arasında kalan, Suriye sınırına kadar devam eden geniş bir alanı kapsıyor. Araştırmaya göre bölgedeki kireçtaşı yüzeyleri güneyden kuzeye doğru yükselerek küçük tepeler oluşturuyor.

Güney kesimdeki tepelerde ince bir toprak örtüsü ve seyrek otsu bitkiler bulunuyor. Tarımsal üretime uygun olmayan taşlık alanlar doğal bozkır özelliklerini korurken daha güneydeki alüvyal topraklar kuru tarım amacıyla kullanılıyor.

Envanterde yüksek kesimlerde hayvancılığın, daha alçak alanlarda ise kuru tarımın öne çıktığı belirtiliyor. Böylece aynı coğrafyada doğal bozkır alanları ile tarımsal üretimin yapıldığı araziler bir arada bulunuyor.

Yaban hayatı için yasa dışı avcılık tehdidi

Şanlıurfa’nın Kuşları Envanteri, Akçakale Bozkırları’ndaki ceylanlar ve kuş türleri açısından yasa dışı avcılığı önemli tehditlerden biri olarak gösteriyor.

Çalışmanın bozkır ekosistemlerini ele alan genel bölümünde doğal alanların tarım arazilerine dönüştürülmesi, tarım ilaçlarının kullanılması, aşırı otlatma ve avcılık da yaban hayatını etkileyen unsurlar arasında sayılıyor.

Şanlıurfa Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünün 2024 yılında hazırladığı 2023 Yılı Çevre Durum Raporu ise il genelindeki korunan alanlarda çöl varanı, kılkuyruk bağırtlak ve toy kuşu gibi türlere ilişkin kayıtlar içeriyor.