Kocaeli'de Osmanlı’nın dev fabrikası vardı! 106 yıl önce İngilizler denizden bombaladı

Kocaeli denilince akla hep Cumhuriyet sonrası kurulan sanayi tesisleri gelse de, kentin asıl sanayi tarihi tam 180 yıl öncesine dayanıyor. Paris'te sergilenecek kadar kaliteli üretim yapan, yüzlerce kişiye istihdam sağlayan o devasa fabrikanın kaderi ise 1920'de İngilizlerin acımasız bombardımanıyla tamamen değişti. Peki, bugün Kartepe sınırları içinde sessizce yatan o askeri alanda geçmişte neler yaşandı?

Bugün Türkiye'nin en önemli sanayi kenti olan Kocaeli'nin fabrikalarla tanışması Cumhuriyet öncesine dayanıyor. 1844'te Sultan Abdülmecid döneminde kurulan İzmit Çuha Fabrikası, 18 Haziran 1920'de İngilizler tarafından denizden bombalanana kadar kentin en büyük üretim merkeziydi. Tarihi kalıntılar bugün Kartepe sınırları içinde bulunuyor.

Bugün Türkiye’nin en önemli sanayi kentlerinden biri olan Kocaeli’nin fabrikalarla tanışması Cumhuriyet sonrasında başlamadı. Kocaeli’nin sanayi geçmişi Cumhuriyet döneminden çok daha öncesine dayanıyor. Kentin sanayi tarihinin önemli kilometre taşlarından biri, Osmanlı döneminde kurulan ve kaynaklarda İzmit Çuha Fabrikası, Çuha Fabrika-i Hümayunu gibi isimlerle anılan büyük tekstil tesisi oldu. Fabrikanın yaklaşık 80 yıla yaklaşan hikayesi; Osmanlı’nın sanayileşme girişimlerinden uluslararası sergilere, Birinci Dünya Savaşı yıllarından İzmit’in işgal dönemine kadar uzanıyor.