Halfeti’deki tarihî işliğin ölçüleri ortaya çıktı! 5,84 metrelik havuz dikkat çekti

Şanlıurfa’nın Halfeti ilçesine bağlı Tavşanören Mahallesi’ndeki tarihî işliğin mimari özellikleri, 2026 yılında yayımlanan Şanlıurfa Kültür Atlası’nda ayrıntılı biçimde kayıt altına alındı. Roma ve Orta Çağ dönemleriyle ilişkilendirilen yapıda 5,84 metre uzunluğunda ezme havuzu, ürünlerin muhafaza edildiği bir hazne ve iki bölümü birbirine bağlayan aktarım oluğu bulunuyor.

Envanterde yer alan ölçüler, yapının geçmişteki üretim faaliyetlerine ilişkin önemli ayrıntılar sunuyor.

Tavşanören’deki işliğin ezme havuzu 5,84 metre uzunluğunda

Şanlıurfa Valiliği tarafından hazırlanan Kültür Atlası’ndaki kayda göre tarihî yapı, Tavşanören Mahallesi merkezinin yaklaşık 250 metre kuzeybatısında yer alıyor. Dikdörtgen planlı ezme havuzunun uzunluğu 5,84 metre, genişliği ise 3,75 metre olarak ölçüldü.

Toprak birikmesi nedeniyle havuzun korunabilen derinliği 35 santimetre olarak kayıtlara geçti.

Havuzun güney tarafında bulunan depolama haznesi ise farklı bir mimariye sahip. Yuvarlak ağızlı ve aşağıya doğru genişleyen armudi gövdeli haznenin ağız çapı 95 santimetre, korunabilen derinliği 1,20 metre olarak belirlendi.

İki bölüm arasında ürün aktarım oluğu bulunuyor

İşliğin dikkat çeken ayrıntılarından biri de ezme havuzu ile depolama haznesini birbirine bağlayan oluk. Envanterde çapı 13 santimetre olarak belirtilen bu bölümün, iki alan arasında ürün aktarımını sağladığı kaydediliyor.

Yapının hangi ürünün işlenmesinde kullanıldığına ilişkin kesin bir bilgi bulunmuyor. Bu nedenle işliği belirli bir üretim faaliyetiyle ilişkilendirmek için envanterde yer almayan bir sonuca varmak mümkün değil.

Tarihî yapı doğal ve insan kaynaklı tahribata uğradı

Şanlıurfa Kültür Atlası’ndaki incelemede işliğin mevcut korunma durumu da ele alındı. Yapının iç kısmında moloz taş, çöp atıkları ve dolgu toprak bulunduğu, doğal etkenler ile insan faaliyetlerinin tahribata yol açtığı belirtildi.

Envanterde Roma ve Orta Çağ dönemleriyle ilişkilendirilen yapı, üretim yapısı olarak sınıflandırılıyor. Alanın arkeolojik sit potansiyeli de birinci derece olarak kaydediliyor. Bu ifade, tek başına yapının resmî tescil statüsünü göstermiyor.

Tavşanören Mahallesi’ndeki işliğe ilişkin bilgiler, Şanlıurfa’nın 13 ilçesinde 2024-2025 döneminde gerçekleştirilen saha çalışmalarının ardından 2026 yılında erişime açılan kültür varlığı envanterinde yer alıyor.