İstanbul'un dev projelerinde tarih belli oldu! Haydarpaşa ve Sirkeci için heyecanlandıran 2027 müjdesi

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Antalya Kültür Yolu Festivali’nin açılış programının ardından gazetecilerin sorularını yanıtladı. İstanbul’daki tarihi garların geleceğine ilişkin bilgi veren Ersoy, Haydarpaşa ve Sirkeci projelerinin ilk etaplarını 2027’de ziyaretçilerin kullanımına sunmayı amaçladıklarını belirtti.

Tarihi yapılarda yürütülen çalışmalar sırasında önceden öngörülemeyen sorunlarla karşılaşıldığını aktaran Ersoy, uygulama sürecinin her binanın yapısal özellikleri ve korunma ihtiyaçları dikkate alınarak ilerlediğini söyledi. Projelerin yalnızca iki gar binasının yenilenmesinden ibaret olmadığını vurgulayan Ersoy, geniş alanlara yayılan çok sayıda tarihi yapının ayrı ayrı incelendiğini ifade etti.

Haydarpaşa’nın ulaşım işlevini sürdüreceğini belirten Ersoy, ana gar binasının yanı sıra farklı yaş gruplarına hitap edecek kapsamlı bir kültür-sanat alanı hazırlanacağını kaydetti. Projede büyük bir kütüphane, yazma eserler için özel bölümler, sergi salonları, sanat ve tasarım atölyeleri ile çok amaçlı etkinlik alanları yer alacak.

Bakan Ersoy, Anadolu Yakası’nın ilk arkeoloji müzesinin de Haydarpaşa’da kurulmasının planlandığını açıkladı. Arkeopark ve açık hava etkinlik alanlarıyla desteklenecek projenin İstanbul’un kültür hayatına yeni bir merkez kazandırması hedefleniyor.

Sirkeci Garı içinse Türkiye’nin göç geçmişini odağına alan farklı bir konsept üzerinde çalışılıyor. Ersoy, Avrupa’ya yönelen göç hareketlerinin yanı sıra Balkanlar’dan Türkiye’ye gerçekleşen gelişlerin ve tarihi demir yolu hatlarının Sirkeci’nin hafızasında önemli bir yer tuttuğunu belirtti.

Haydarpaşa’da ise Anadolu’ya uzanan demir yolu ağının geçmişi ve savaş dönemlerinde garın üstlendiği görevler ziyaretçilere aktarılacak. Ersoy, iki tarihi alanın da İstanbul’un kültür ve sanat yaşamına katkı sunacak merkezler olarak değerlendirildiğini, açılış takviminin bilimsel incelemeler ve koruma ilkelerine göre şekillendirildiğini dile getirdi.

Ayasofya’daki çalışmalar hakkında da bilgi veren Ersoy, yapının Cumhuriyet dönemindeki en kapsamlı restorasyon, konservasyon ve güçlendirme süreçlerinden birinin yürütüldüğünü söyledi. Özellikle kubbe ve taşıyıcı sistemlerde önemli mühendislik uygulamalarının sürdüğünü aktaran Ersoy, tarihi eserin ibadete ve ziyarete açık tutulurken özgün dokusunun ve güvenliğinin korunmasına öncelik verildiğini kaydetti.

Bilim kurulunun değerlendirmeleri doğrultusunda ilerleyen çalışmalarda, daha önce müdahale edilmesi mümkün olmayan ya da oldukça güç olan bölümlerin de ele alındığını belirten Ersoy, her aşamanın bilimsel incelemelerden geçirildiğini ifade etti. Ayasofya’nın yalnızca üst yapısında değil, yer altında da önemli araştırmalar yürütülüyor.

Ersoy, tarihi tünel, su kanalı, mahzen ve farklı amaçlarla kullanılmış bölümlerde temizlik, belgeleme ve koruma çalışmalarının devam ettiğini bildirdi. Şu ana kadar yaklaşık 3 bin ton çamur ve molozun alandan çıkarıldığını açıklayan Ersoy, bu sayede daha önce ulaşılamayan bölümlerin incelenebildiğini söyledi.

Yer altındaki sistemlerin İstanbul’un geçmişteki su yönetimi ve altyapısı hakkında önemli bilgiler taşıdığını belirten Ersoy, yağmur suyunun tahliyesi ve su dağıtımı gibi işlevlere sahip yapıların araştırıldığını aktardı. Ayasofya’nın kuzeydoğusunda bulunan dört odalı yer altı mezarında (hipoje) sürdürülen çalışmaların da yapının geçmişinden daha eski dönemlere uzanan izlerin anlaşılmasına katkı sağladığını ifade eden Ersoy, uygun koşulların oluşturulmasının ardından bazı bölümlerin ziyaretçilere açılmasının planlandığını belirtti.

Hangi alanların ziyarete uygun olduğuna bilimsel değerlendirmeler ve güvenlik şartları doğrultusunda karar verilecek. Formula 1 organizasyonunu yalnızca sportif bir etkinlik olarak değerlendirmediklerini belirten Ersoy, yarışın Türkiye ve İstanbul’un uluslararası tanıtımı için önemli bir fırsat olduğunu söyledi.

Bu kapsamda yarış öncesi, yarış dönemi ve sonrasını içeren üç aşamalı bir tanıtım stratejisi hazırlandığını aktaran Ersoy, Türkiye’ye gelen ziyaretçilerin seyahat sürelerini uzatmayı amaçladıklarını kaydetti. Ziyaretçilerin Ege’de tatil yaptıktan sonra İstanbul’da yarışı izleyebilmesi veya İstanbul’un ardından Antalya’da konaklamaya devam edebilmesi gibi farklı rotalar üzerinde çalışılıyor.

Yarış haftasının konserler, sanatçı buluşmaları ve kültür-sanat etkinlikleriyle geniş kapsamlı bir programa dönüştürülmesi de hedefleniyor. Böylece Formula 1 için Türkiye’ye gelecek turist sayısının, ülkede geçirilen sürenin ve ziyaretçi harcamalarının artırılması amaçlanıyor.

Türkiye’de hayata geçirilen gece müzeciliği uygulamasının beklenenin üzerinde ilgi gördüğünü belirten Ersoy, modelin İtalya ve Yunanistan gibi ülkelerde de benzer çalışmalarla örnek alındığını söyledi. Özellikle Antalya ve Ege gibi yaz aylarında sıcaklığın yüksek olduğu bölgelerde gece ziyaretlerinin önemli bir alternatif oluşturduğunu ifade eden Ersoy, turistlerin gün batımından sonra daha serin saatlerde tarihi alanları gezebildiğini belirtti.

Uygulamanın çevredeki esnafın hareketliliğine de katkı sağlamasının hedeflendiğini aktardı. Gece aydınlatmasının ören yerlerine gündüzden farklı bir görünüm kazandırdığını söyleyen Ersoy, bazı ziyaretçilerin aynı tarihi alanı hem gündüz hem de gece yeniden gezmek istediğini dile getirdi.

Önümüzdeki dönemde özellikle şehir merkezlerine yakın ve ziyaretçi sayısı yüksek noktalarda gece müzeciliğinin yaygınlaştırılması, mevcut alanlarda ise gezi rotalarının genişletilmesi planlanıyor.