Teke Tek Bilim’de Çarpıcı İddia: "Türk Somonu Norveç Somonundan Daha Kaliteli, Karadeniz Hamsisi Protein Rekortmeni

Gazeteci Fatih Altaylı’nın hazırlayıp sunduğu "Teke Tek Bilim" programına konuk olan deniz biyoloğu ve çevre bilimci Zafer Kızılkaya, Türkiye denizlerindeki balıkçılık politikaları, hamsi tüketimi ve kamuoyunda tartışılan somon balığı türleri üzerine çarpıcı değerlendirmelerde bulundu.

Kızılkaya, yerli Türk somonunun Omega-3 değerlerinin ithal edilen Norveç somonundan daha yüksek olduğunu ve Karadeniz hamsisinin dünyadaki en zengin protein kaynakları arasında yer aldığını kaydetti.

"Yakalanan Hamsinin Yalnızca Yüzde 5'ini Tüketiyoruz" Türkiye'de denizlerden çıkarılan balıkların yüzde 72'sini hamsinin oluşturduğunu belirten Zafer Kızılkaya, bu devasa potansiyelin doğrudan sofraya ulaşamadığına dikkat çekti:

"Hamsi yakalandığı anda hallere geliyor ve dağıtılıyor; ancak taze olarak yenen miktarı toplam avın belki de yüzde 5'i bile değil. Geri kalan çok büyük bir kısmı doğrudan balık unu ve balık yağı fabrikalarına gidiyor. Avrupa ülkelerine baktığınızda, örneğin Portekiz bir kutuya koyduğu 4 adet sardalyayı 20 Euro'ya satıyor ve dükkanların önünde kuyruklar oluşuyor.

Biz ise bu kadar değerli bir kaynağı sadece çok kısa bir zaman diliminde tüketip heba ediyoruz."

"Karadeniz Hamsisi Somonu Bile Geride Bırakan Bir Protein Deposudur" Karadeniz hamsisinin besin değerleri açısından dünyadaki emsallerini geride bıraktığını vurgulayan Kızılkaya, hamsinin taşıdığı protein zenginliğini şu sözlerle aktardı:

"Hamsi dünyadaki protein oranı en yüksek balıklardan biri; hatta tüm balıklar içerisinde en iyisi Karadeniz hamsisidir. 100 gramında neredeyse 27 grama yaklaşan saf protein barındırıyor. Bu oran popüler kültürde övülen somon türlerinden bile oldukça yüksektir."

"Bakanlık Verileri Ortada: Türk Somonunun Omega-3 Oranı Daha Yüksek" İthal Norveç somonlarına yönelik ağır metal endişelerine ve geçmişte uygulanan sınırlamalara değinen ikili, yerli üretim Türk somonunun besin değerleriyle öne çıktığını belirtti. Zafer Kızılkaya, tercihini yerli balıktan yana kullandığını belirterek değerlendirmesini şöyle tamamladı:

"Norveç’ten ithal edilen somonlarla ilgili ciddi bir ağır metal ve kimyasal kirlilik algısı bulunuyor. Hatta Norveç'in kendi içinde alımları durdurduğu dönemler yaşandı. Tarım ve Orman Bakanlığı'nın yayımladığı resmî laboratuvar analizlerine baktığımızda, Karadeniz’de yetiştirilen yerli Türk somonunun Omega-3 değerlerinin ithal somonlara göre daha yüksek olduğu açıkça görülüyor.

Rakamlar ortada, bunu bakanlığın analizleri kanıtlıyor. Piyasada satılan Atlantik somonlarının neredeyse tamamı zaten çiftlik üretimi. Dolayısıyla tüketicilere kesinlikle yerli somonu tercih etmelerini öneriyorum.