Murat Ağırel cezaevi sevkinde karşılaştığı faturayı yazdı: Kamu araçları otoyola milyonlar ödüyor!

Cumhuriyet yazarı Murat Ağırel, cezaevine sevk edildiği sırada karşılaştığı otoyol ücreti uygulamasını köşesine taşıdı. Nezarethanede verilen yemeklerden başlayarak araştırdığı konuları anlatan Ağırel, bu kez kamu hizmeti veren araçların özel işletmeler tarafından işletilen otoyollardan geçerken ücret ödemek zorunda bırakılmasını gündeme getirdi.

Ağırel, önceki yazısında nezarethanede verilen yemeklerin insan onurunu zedeleyecek derecede kötü olduğunu aktardığını hatırlattı. Kumanya paketinin üzerindeki hazırlayan firma etiketini sökerek araştırma yaptığını belirten gazeteci, aynı şirketin adının daha önce gıda zehirlenmesi olaylarına karıştığını gördüğünü yazdı.

Söz konusu şirketin İstanbul genelindeki emniyet nezarethanelerine üç öğün yemek hazırlamak üzere ihale kazandığını da aktardı.

“HABER YAPMADIĞIM İÇİN TUTUKLANDIM”

Nezarethanede yemek konusunu araştırdığı sırada hakkında tutuklama kararı verildiğini belirten Ağırel, tutuklanma gerekçesine ilişkin değerlendirmesinde, Sarıgül ailesinin kurduğu iddia edilen örgüte haber yapmayarak yardım etmekle suçlandığını ifade etti.

Ağırel, söz konusu örgütün bir numaralı şüphelisinin ev hapsi kararıyla tahliye edildiğini öğrendiğini belirterek, kendisinin ise haber yapmadığı gerekçesiyle cezaevinde kaldığını yazdı.

Mahkemenin tutuklama kararının ardından otobüslere bindirilerek Metris Cezaevi’ne götürüldüklerini aktaran Ağırel, sevk edilmeyi bekledikleri sırada geçen cuma günü öğleden sonra kendisine yeni cezaevine nakledileceğinin bildirildiğini anlattı.

ÖMER SARIGÜL İLE KOCAELİ’YE SEVK EDİLDİ

Ağırel, kendisiyle birlikte Ömer Sarıgül’ün de bulunduğu Transit marka minibüs ya da benzeri bir araçla Kocaeli 2 No’lu F Tipi Cezaevi’ne götürüldüklerini belirtti.

Sevk sırasında önce çevre yolunun kullanıldığını, ardından yeni yapılan Kuzey Marmara Otoyolu’na girildiğini aktaran Ağırel, Kandıra sapağına gelindiğinde otoyoldan çıkıldığını yazdı. Bu sırada kamu aracı için geçiş ücreti ödenip ödenmediğini ve ne kadar ödeme yapıldığını merak ettiğini ifade etti.

Aracın arka bölümünde küçük camı tellerle kapatılmış bir kafes bulunduğunu, sağ ve sol pencerelerin buzlu olması nedeniyle dışarıyı göremediğini belirten Ağırel, ön camdan gişeyi izlemeye çalıştığını anlattı.

Ödeme yapıldıktan sonra ücretin yazılı olduğu tabelada 400 ile başlayan bir rakam gördüğünü aktaran Ağırel, araçtan indikten sonra yetkililere kamu aracı olan sevk aracının Kuzey Marmara Otoyolu için ücret ödeyip ödemediğini sorduğunu, ancak yanıt alamadığını yazdı. Yetkililerin yüzündeki gülümsemeyi ise sorusunun yanıtını almış gibi yorumladı.

CEZAEVİNDEKİ İLK İŞİ ARAŞTIRMAK OLDU

Koğuşuna girdiğinde arkasından büyük demir kapının kapatıldığını anlatan Ağırel, kendi kendine buranın artık çalışma ofisi olduğunu söyleyerek işe koyulduğunu aktardı.

Temizlik yaptıktan sonra kâğıt ve kalemini alan Ağırel, kamu hizmeti veren araçların neden otoyol ücreti ödediğini araştırmaya başladığını belirtti.

Bazı kişilerin bu konuyu büyük bir mesele olarak görmeyebileceğini ifade eden gazeteci, vergilerle geçiş garantisi verilen otoyollara, yine vergilerle oluşturulan kamu hizmeti kaynaklarından para aktarılmasının kendisini rahatsız ettiğini yazdı.

KUZEY MARMARA OTOYOLU’NUN ORTAKLARI KİMLER?

Araştırmasında Kuzey Marmara Otoyolu’nun yap-işlet-devret (YİD) modeliyle hayata geçirildiğini hatırlatan Ağırel, projenin tanıtımında devletin kasasından para çıkmayacağının vurgulandığını, buna karşın Kuzey Ormanları'nın bir bölümünün yok edildiğini ifade etti.

Otoyolun Kocaeli kesimini işleten şirketin KMO Anadolu Otoyolu İşletme AŞ olduğunu belirten Ağırel, şirketin ortakları arasında Cengiz, Limak, Kolin, Kalyon, RYS İnşaat ve Pak Yatırım'ın bulunduğunu aktardı.

2023-2026 yılları arasındaki otoyol ücret artışlarına da dikkat çeken Ağırel, işletmelerin elde ettiği kazancı sorguladı. Ancak asıl merak ettiği konunun kamuya ait araçların bu otoyollardan geçerken neden ücret ödediği ve toplam ödemenin ne kadar olduğu olduğunu belirtti.

AMBULANS, POLİS, JANDARMA VE İTFAİYE DE ÜCRET ÖDÜYOR

Ağırel, araştırması sonucunda ambulans, polis, jandarma ve itfaiye araçlarının acil durumlar dışında kamu-özel işbirliği modeliyle yapılan otoyollardan sivil vatandaşlar gibi ücret ödeyerek geçmek zorunda olduğunu öğrendiğini yazdı.

Kamu araçlarının yalnızca kamu-özel işbirliği projelerinden geçişleri için yılın ilk dokuz ayında ödediği toplam tutarın 390 milyon liraya ulaştığını belirten Ağırel, aylara göre ödeme tutarlarını da paylaştı.

Buna göre en yüksek ödeme ağustos ayında gerçekleşti. Temmuz ve ağustos aylarında toplam 113 milyon lira, mart ve nisan aylarında 91 milyon lira, eylül ayında ise 62 milyon lira ödeme yapıldı.

Ağırel, yenilenen enflasyon nedeniyle otoyol ücretlerinin de artacağına dikkat çekerek, kamu araçları için ilk dokuz ayda yapılan ödemenin yaklaşık 400 milyon lirayı bulduğunu vurguladı.

“KAMU FİLAN BENİ İLGİLENDİRMEZ, BEN PARAMI ALIRIM”

Ağırel, ortaya çıkan tabloyu değerlendirirken özel işletmelerin kamu hizmeti veren araçlardan da ücret tahsil etmesine tepki gösterdi. Kamu kaynaklarıyla geçiş garantisi sağlanan projelerde, kamu hizmeti için kullanılan araçların yeniden ücret ödemek zorunda kalmasını eleştirdi.

Gazeteci, otoyol geçiş ücretinin kendisi açısından yalnızca bir ödeme meselesi olmadığını belirterek, asıl sorunun kamunun kendi hizmetini yerine getirmek için yine kamu kaynaklarıyla garanti altına alınmış özel işletmelere para aktarmak zorunda bırakılması olduğunu ifade etti.

Ağırel, ambulansın, polisin, jandarmanın ve itfaiyenin kullandığı yollardan dahi gelir elde edildiğini, bu ödemelerin kaynağının ise yine vatandaşların vergileri olduğunu vurguladı.

Bir tarafta devletin kasasından para çıkmayacağı söylenerek hayata geçirilen projeler, diğer tarafta bu projelerden yararlanmak için kamu bütçesinden yapılan yüz milyonlarca liralık ödemeler bulunduğuna dikkat çeken Ağırel, sistemin kimin yararına işlediğini ve maliyetini kimin üstlendiğini sorguladı.

“GAZETECİLİK REFLEKSİM DEĞİŞMEDİ, DEĞİŞMEYECEK”

Yazısının sonunda nezarethanede kötü yemeklerin peşine düştüğünü, cezaevine sevk edilirken de kamu aracının ödediği otoyol ücretini merak ettiğini belirten Ağırel, yaşadığı süreçte koşulların ve adresinin değiştiğini ancak gazetecilik refleksinin değişmediğini ifade etti.

Demir kapıların kapanmasının ve yolların uzamasının aklına takılan soruların peşinden gitmesine engel olmayacağını belirten Ağırel, cezaevinden de araştırmaya ve yazmaya devam edeceğini vurguladı.