Seçimi Demokratlar kazanınca veri merkezi endişesi büyüdü, Amerikan borsası fena çakıldı

Seçimin ardından ilk gün yükselen New York borsası, seçilen Demokrat valilerin yapay zeka veri merkezlerini engelleyeceği endişesiyle tarihi düşüşlerinden birini yaşadı. Genel endeks yüzde 4,4 düştü, Nasdaq endeksindeki kayıp yüzde 5,5 oldu. Nvidia ilk kez yıllık olarak eksiye geçti.

Yatırımcıların yapay zeka sektöründeki zayıflıklara ilişkin endişelerinin, Demokratların ara seçim zaferlerinin ardından sıkı düzenleme olasılığıyla yeniden alevlenmesi sonucu borsalar son iki yılın en kötü gününü yaşadı.

S&P 500 endeksi Perşembe günü yüzde 4,4 değer kaybederek, Başkan Trump’ın kapsamlı küresel gümrük vergilerini açıkladığı Nisan 2025’ten bu yana en sert düşüşünü kaydetti.

Teknoloji ağırlıklı Nasdaq Bileşik Endeksi ise yüzde 5,5 gerileyerek, son zirvesinden yüzde 10 veya daha fazla düşüş olarak tanımlanan düzeltme bölgesine girdi. Sektörün göstergesi sayılan Philadelphia Yarı İletken Endeksi yüzde 12’den fazla çakıldı.

Söz konusu endeks, Ekim ayı başından bu yana yüzde 30’un üzerinde değer kaybetti ve Haziran ayındaki zirvesinin yaklaşık yüzde 40 altında bulunuyor.

The New York Times’ın haberine göre, Demokratların Temsilciler Meclisi ve Senato’da çoğunluğu kazanmasının ardından piyasalar Çarşamba günü ilk etapta yükselmişti. Washington’daki siyasi kilitlenme durumu, şirketlere yeni kural ve yasaların getirilme olasılığını azalttığı için genellikle yatırımcılar tarafından olumlu karşılanıyordu.

Ancak Perşembe sabahı itibarıyla, ara seçimlerin yapay zeka üzerindeki denetimleri artırabileceği kaygıları; teknoloji şirketlerinde haftalardır süregelen kontrolden çıkan harcamalar ve artan borç yüküne dair endişelerle birleşti.

Bazı analistler, Demokratların veri merkezleri için önemli merkezler haline gelen eyaletlerde kilit valilikleri kazandığına ve bunun yapay zeka altyapı yatırımlarının önüne ciddi bir engel çıkarabileceğine dikkat çekti.

Düşüşler gün boyunca hız kazanarak S&P 500’deki tüm sektörleri etkisi altına aldı. Hisseler çakılırken, piyasa stresi dönemlerinde güvenli liman olarak görülen 10 yıllık ABD Hazine tahvilleri değer kazandı. Bu durum tahvil getirisinin düşmesine yol açarak yüzde 4,83 ile Eylül ayından bu yana en düşük seviyesine gerilemesini sağladı.

Cetera Financial Group Yatırım Direktörü (CIO) Gene Goldman, satışların gün içinde hız kazanmasıyla “abartılı” bir hal aldığını belirtti ve piyasanın toparlanacağını öngördü:

“Boğa piyasasında bir düzeltme yaşandığında, bu genellikle kısa süreli olur. Şu an durum tatsız görünüyor ama yakın zamanda bir sıçrama göreceğimizi düşünüyoruz.”

Perşembe günkü düşüş, seçim öncesinde kısa bir ara veren satış dalgasını yeniden tetikledi. Satışlar geçtiğimiz hafta Meta ve Amazon gibi teknoloji devlerinin, yapay zekaya yönelik devasa harcama planlarını içeren çeyrek sonuçlarını açıklamasıyla şiddetlenmiş, bu yatırımların ne kadar hızlı kâra dönüşeceğine dair endişeleri artırmıştı.

Perşembe günü en büyük kayıplardan bazıları çip üreticilerinde yaşandı. Büyük çip üreticilerinden Qualcomm, kâr tahminini düşürmesinin ardından yüzde 9,5 geriledi. Şirket, çiplere olan yüksek talebin kendi maliyetlerini, fiyatları artırma hızından daha çabuk yükselttiğini bildirdi.

Bu sert stok hareketi, yapay zeka altyapısı kurma yarışının yarattığı tedarik darboğazlarının sektörün büyümesini yavaşlatabileceği ve dolayısıyla yatırımcıların yapay zeka bahislerinden kâr elde etme süresini uzatabileceği yönündeki genel endişeleri yansıttı.

Çip sektörünün lideri Nvidia yüzde 9,3 gerileyerek hisse değerini yıllık bazda eksiye taşıdı.

Elon Musk’ın sahibi olduğu Tesla ve SpaceX hisseleri de ikinci günde sert düşüş kaydetti. Dünyanın en zengin insanı ve Cumhuriyetçi partinin büyük bağışçısı tarafından yönetilen bu iki şirket, seçim sonrasında muhtemel soruşturmalar ve düzenleyici denetimler nedeniyle özel bir mercek altına alındı.

Alphabet ve Microsoft gibi büyük “hiper ölçekleyici” şirketlerin hisseleri Perşembe günü genel piyasaya kıyasla daha az düştü. Bazı analistler, yapay zeka altyapısı kurma yarışındaki yavaşlamanın bu büyük ve köklü oyuncuların lehine olabileceğini, baskı yaratan hızlı harcama temposunu yavaşlatırken baskın konumlarını koruyabileceğini öne sürdü.

Citadel Securities Makro Strateji Başkanı Frank Flight, durumu şu sözlerle değerlendirdi:

“Temel mantık, daha yavaş bir altyapı kurulumunun harcamayı yapanlar için nispeten avantajlı, bu harcamaları alanlar içinse potansiyel olarak daha az avantajlı olabileceğidir.”

Analistler genel olarak borsa görünümü konusunda iyimser kalmaya devam ediyor ve mevcut dalgalanma yatıştığında ana endekslerin yeniden yükselişe geçmesini bekliyor; ancak bazıları dalgalı seyrin yıl sonuna kadar sürebileceğini öngörüyor.

Birçok uzman, teknolojideki bu satışı piyasayı yukarı taşıyan lider şirketlerden çıkıp; sağlık ve finans gibi bu teknolojinin benimsenmesinden faydalanacak bir sonraki şirket grubuna geçişin bir parçası olarak gördü.

Ayrıca birçok gözlemci, S&P 500 endeksinin İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana gerçekleşen her ara seçimden sonraki 12 ay içinde yükseldiğini hatırlattı. Endeks, yaşanan sert düşüşe rağmen yıl genelinde halen yüzde 7,4 yukarıda bulunuyor.

Regions Bank Yatırım Direktörü Alan McKnight ise tabloyu şöyle özetledi:

“Bu şirketlerden bazılarının değerlemeleri o kadar köpürmüştü ki, böyle bir tabloyla karşılaşmamız tam anlamıyla bir sürpriz değil.”

Deneyiminizi iyileştirmek, tanımlama bilgilerini, sitemizin doğru şekilde çalışmasını sağlamak, içerikleri ve reklamları kişiselleştirmek, sosyal medya özellikleri sunmak ve site trafiğimizi analiz etmek için yasal düzenlemelere uygun çerezler (cookies) kullanıyoruz.