Geleceğe Miras Projesi’ne 2026 Paestum Ödülü

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Geleceğe Miras Projesi kapsamında yürütülen çalışmalarla 2026 Paestum Ödülü’ne layık görüldü. Ersoy, ödülü İtalya’nın Salerno bölgesindeki Paestum’da, 28’inci Akdeniz Arkeolojik Turizm Buluşması kapsamında düzenlenen törende aldı.

Arkeolojik mirasın, kültürel turizmin ve kültürlerarası diyaloğun tanıtılmasına katkıda bulunan isimlere verilen ödül, organizasyonun kurucusu ve direktörü Ugo Picarelli tarafından takdim edildi. UNESCO himayesindeki buluşma; İtalya Dışişleri, Kültür ve Turizm bakanlıkları ile Ulusal Turizm Kurulu iş birliğinde düzenlendi.

Cafasso Tütün Fabrikası’nda yapılan etkinlikte arkeoloji ve kültür turizmi alanlarından uluslararası temsilciler bir araya geldi. Törende konuşan Ersoy, küresel tarihî mirasın korunması ve insanlık tarihinin gelecek kuşaklara aktarılması çerçevesinde verilen ödüle değer görülmekten memnuniyet ve onur duyduğunu belirtti.

KAZILAR YIL BOYUNA YAYILDITürkiye’de tarihî ve kültürel mirasın ortaya çıkarılması, korunması ve tanıtılması için kararlılıkla çalıştıklarını söyleyen Ersoy, “Attığımız her adımı, insanlık tarihinin aydınlatılmasına ve medeniyetler arasındaki bağların güçlenmesine sunulmuş bir katkı olarak görüyoruz” dedi. Arkeoloji alanındaki dönüşümün ilk adımlarından birinin kazıları üç dört aylık dönemlerle sınırlı olmaktan çıkarıp yılın tamamına yaymak olduğunu aktaran Ersoy, kazı ekiplerine yıl boyunca çalışabilecekleri yeterli bütçenin sağlandığını ve projelerin kesintisiz sürmesinin amaçlandığını kaydetti.

Bu yaklaşımın ardından Geleceğe Miras Projesi’ni başlattıklarını bildiren Ersoy, proje kapsamında sağlanan kaynak artışını, “Geleceğe Miras ile kazı ekiplerimizin bütçelerini üç dört katına çıkardık” sözleriyle anlattı. Kazıların beş yıllık programlar çerçevesinde yürütüldüğünü belirten Ersoy, ekiplerin personel, bütçe ve ekipman bakımından güçlendirilmesinin çalışmalara hız kazandırdığını ifade etti.

EFES’TE İLERLEME KAYDEDİLDİEfes’teki çalışmaları ilerlemenin örneklerinden biri olarak gösteren Ersoy, 163 yıllık kazı sürecinde alanın yüzde 25-26’sının gün yüzüne çıkarıldığını hatırlattı. Sağlanan desteklerle son üç yılda bu oranın yüzde 45’e ulaştığını belirten Ersoy, daha fazla personel, bütçe ve ekipmanın kazılarda önemli sonuçlar alınmasını sağladığını dile getirdi.

Bu yaklaşımı Türkiye genelindeki arkeolojik alanlara yaymayı hedeflediklerini söyledi. Ersoy’un aktardığına göre, sekiz yıl önce 157 alanda arkeolojik kazı yürütülürken bugün çalışmalar 261 alanda sürüyor. Arkeolojideki gelişmelerin turizme de olumlu yansıdığını belirten Ersoy, dünyanın dört bir yanından daha fazla kültür turistini ağırladıklarını ve turizm gelirinin kazılara yatırım olarak aktarıldığını kaydetti.

TÜRKİYE VE İTALYA’NIN ORTAK ÇALIŞMALARITürkiye ile İtalya’nın kültürel miras alanında köklü bir iş birliği yürüttüğünü söyleyen Ersoy, iki ülkenin bilim insanlarının kazı, restorasyon, bilimsel araştırma ve müzecilik gibi birçok alanda birlikte çalıştığını belirtti. Geçmişin izlerinin ortak emekle geleceğe taşındığını ifade etti.

Ersoy, Roma’daki Kolezyum’da düzenlenen “Göbeklitepe: Kutsal Bir Yerin Gizemi” sergisiyle Anadolu’nun insanlık tarihine ışık tutan mirasının ziyaretçilerle buluşturulduğunu hatırlattı. Yine Kolezyum’da açılan “Troya ve Roma: Antik Akdeniz’in Mitleri, Efsaneleri ve Hikayeler” sergisinin Troya’nın tarihini ve Roma ile kültürel bağlarını uluslararası ziyaretçilere sunduğunu kaydetti.

İki serginin kültürel iş birliğinin güçlü örnekleri olduğunu ve Anadolu mirasının dünyaya tanıtılmasına katkı sağladığını söyledi. Paestum’daki buluşmayı uzun soluklu iş birliğinin ve Akdeniz’in ortak mirasına ilişkin sorumluluğun yansıması olarak değerlendiren Ersoy, “Kültürel mirasın korunması ve gelecek kuşaklara aktarılması için İtalyan dostlarımızla birlikte çalışmayı sürdüreceğiz” diye konuştu.

Buluşmanın gelişmesine katkı sunanlara, Ugo Picarelli’ye ve ödül komitesine teşekkür eden Ersoy, “Paestum Award 2026’yı, Türkiye’nin kültürel mirasının araştırılmasına ve korunmasına emek veren tüm bilim insanlarımız ve çalışma arkadaşlarımız adına kabul ediyorum” ifadelerini kullandı. Ödül takdiminden önce konuşan Picarelli, Ersoy’un 2018’de göreve başlamasından bu yana kültürel miras alanındaki çalışmalarına dikkat çekti.

2023 yılında başlatılan Geleceğe Miras Projesi’nin Aspendos’tan hareketle geniş bir alana yayıldığını belirten Picarelli, yalnızca 2024 yılında aralarında 2 bin uzmanın da bulunduğu 5 bin kişinin çalışmalarda görev aldığını bildirdi. Ödülle vurgulamak istedikleri hususun yalnızca ayrılan mali kaynaklar değil, Ersoy’un projeye kazandırdığı anlam ve değer olduğunu söyledi.

Picarelli, Geleceğe Miras’ın kültürel varlıkları korumaya ve değerlendirmeye yönelik bir kazı kampanyasından ibaret olmadığını belirterek projeyi kültürel kimliği esas alan bir yeniden doğuş programı olarak tanımladı. “Bu, köklerini kimlikten alan ulusal bir arkeoloji misyonudur” değerlendirmesinde bulunan Picarelli, bu yaklaşımın başka ülkeler için de örnek oluşturabilecek değer taşıdığını kaydetti.

Göbeklitepe’den Efes’e uzanan çalışmalarla Türkiye topraklarında iz bırakmış medeniyetlerin mirasının gün yüzüne çıkarılması ve yorumlanmasının hedeflendiğini, süreçte Türkiye’nin bilimsel uzmanlığının da öne çıktığını anlattı.