Antalya-Alanya yolunda radar denetimleri: 2027'de yeni dönem

Antalya-Alanya güzergâhını kullanan sürücüleri de ilgilendiren 2027 yılı trafik güvenliği hedefleri açıklandı. Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı'na göre Türkiye genelinde 115 milyon araç ve sürücü denetimi yapılması, 44 ortalama hız ihlal tespit sisteminin kullanılması ve 300 özel denetim gerçekleştirilmesi planlanıyor.

Yeni hedefler, yalnızca radar noktasında yavaşlamanın yeterli olmadığı ortalama hız ölçüm sistemlerini yeniden gündeme taşıdı.

2027 TRAFİK DENETİMLERİNİN AYRINTILARI RESMÎ GAZETE'DE

Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığınca hazırlanan 2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı, 27 Ekim 2026 tarihli ve 33413 sayılı Resmî Gazete'nin mükerrer sayısında yayımlandı. Program, 11934 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile onaylandı.

Program kapsamında İçişleri Bakanlığının trafik kazalarına neden olan ihlalleri azaltmaya yönelik denetim faaliyetlerini yoğunlaştırması hedefleniyor. Jandarma sorumluluk bölgelerinde 60 milyon, polis sorumluluk bölgelerinde ise 55 milyon araç ve sürücü denetimi öngörülüyor.

Bu rakamlar, ülke genelinde günlük ortalama yaklaşık 315 bin denetim hedeflendiği anlamına geliyor. Ancak açıklanan 115 milyonluk sayı, birbirinden farklı 115 milyon aracın kontrol edileceği anlamına gelmiyor. Aynı araç veya sürücü yıl içerisinde birden fazla denetime tabi tutulabilecek.

RADARI GÖRÜNCE FRENE BASMAK NEDEN YETERLİ OLMAYACAK?

2027 programının öne çıkan başlıklarından biri, 44 ortalama hız ihlal tespit sisteminin denetimlerde kullanılması hedefi oldu. Bu sistemler, araçların tek bir noktadaki hızını ölçen geleneksel radar uygulamalarından farklı çalışıyor.

Emniyet Genel Müdürlüğünün 27 Ağustos 2024 tarihli açıklamasına göre ortalama hız denetimlerinde Plaka Tanıma Sistemi (PTS) altyapısından yararlanılıyor. Araçların belirlenen kontrol noktalarından geçiş zamanları esas alınarak güzergâh boyunca yaptıkları ortalama hız hesaplanıyor.

Örneğin iki kontrol noktası arasındaki mesafe 30 kilometreyse ve araç bu mesafeyi 15 dakikada tamamlıyorsa ortalama hızı saatte 120 kilometre olarak hesaplanıyor. Güzergâhtaki geçerli hız sınırının aşılması durumunda ihlal tespit edilebiliyor.

Bu nedenle sürücünün yalnızca kontrol noktasına yaklaşırken hızını düşürmesi, iki nokta arasındaki ortalama hızının yasal sınırın üzerinde çıkmasını engellemiyor. Denetimin temel amacı, sürücülerin belirli bir noktada değil, yolculuk boyunca hız kurallarına uymasını sağlamak.

ANTALYA-ALANYA YOLUNA YENİ RADAR KURULACAK MI?

2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı'nda 44 ortalama hız ihlal tespit sisteminin kullanılması hedeflenmesine rağmen bu sistemlerin hangi illerde ve hangi karayolu kesimlerinde uygulanacağına ilişkin ayrıntılı bir güzergâh listesi açıklanmadı.

Dolayısıyla Antalya-Alanya yoluna 2027 yılında yeni bir ortalama hız sistemi kurulacağı veya mevcut sistemlerin belirli noktalarda genişletileceği henüz doğrulanmış değil. Açıklanan 44 sistemlik hedef Türkiye genelini kapsıyor.

Antalya ile Alanya arasındaki D400 kara yolu, turizm merkezleri ve yerleşim alanları arasında ulaşım sağlayan önemli güzergâhlardan biri. Bu nedenle ulusal trafik denetimi hedefleri, bölgede yaşayanların yanı sıra Alanya'ya kara yoluyla ulaşan ziyaretçileri de ilgilendiriyor.

Sürücülerin güzergâh boyunca trafik işaretlerinde belirtilen hız sınırlarını esas alması gerekiyor. Yerleşim yerleri, kavşaklar ve farklı yol kesimlerinde geçerli hız sınırları değişebildiğinden tek bir hız değerinin Antalya-Alanya yolunun tamamı için geçerli olduğu varsayılmamalı.

2024'TE BAŞLAYAN UYGULAMA 2027 HEDEFLERİNE TAŞINDI

Ortalama hız denetimi Türkiye'de ilk kez 2027 yılında uygulanacak yeni bir teknoloji değil. Emniyet Genel Müdürlüğü, 27 Ağustos 2024 tarihli duyurusunda Diyarbakır, Mardin ve Şanlıurfa'da toplam 192 kilometrelik güzergâhı kapsayan 10 ortalama hız ihlal tespit sisteminin kurulumunun tamamlandığını açıklamıştı.

EGM'nin açıklamasında, sistemlerin öncesine sürücüleri bilgilendiren trafik işaretleri ve uyarı levhaları yerleştirildiği, uygulamanın hız kaynaklı kazaları azaltmayı amaçladığı belirtilmişti.

2024 yılında üç ilde duyurulan 10 sistemlik uygulama ile 2027 yılı için belirlenen 44 sistemlik ülke geneli hedefi, ortalama hız denetimlerinin trafik güvenliği politikalarındaki yerini gösteriyor. Bununla birlikte iki rakam farklı dönem ve kapsamları ifade ettiğinden, aradaki fark doğrudan yeni kurulacak sistem sayısı olarak değerlendirilmemeli.

2027'DE 300 ÖZEL TRAFİK DENETİMİ PLANLANIYOR

Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı'nda hız denetimlerinin yanında trafik ihlallerine odaklanan 300 özel denetim gerçekleştirilmesi de hedefleniyor.

İçişleri Bakanlığının yürüteceği çalışmalarla sürücülerin trafik kurallarına uyma düzeyinin artırılması ve ihlallerin tespit edilebileceğine ilişkin farkındalığın güçlendirilmesi amaçlanıyor.

Programda özel denetimlerin Antalya veya Alanya özelindeki tarihleri ve uygulama noktaları belirtilmiyor. Bu nedenle söz konusu 300 denetimin belirli bir bölümünün Antalya-Alanya yolunda yapılacağına ilişkin kesin bir sayı bulunmuyor.

TRAFİK KAZALARININ ANALİZİ İÇİN YENİ MODÜLLER GELİŞTİRİLECEK

2027 programının bir diğer hedefi, trafik kazalarının önlenmesinde ortak veri tabanlarının daha etkin kullanılması. Bu kapsamda Trafik Güvenliği Analiz Sistemi için yeni modüller geliştirilmesi planlanıyor.

Çalışmaların temelinde trafik kazalarına ilişkin verilerin değerlendirilmesi ve denetim faaliyetlerinin daha etkin yürütülmesi bulunuyor. Böylece trafik güvenliği politikalarının yalnızca denetim sayısına değil, kaza ve ihlal verilerinin analizine de dayanması hedefleniyor.

75 BİN ÖĞRENCİYE TRAFİK GÜVENLİĞİ EĞİTİMİ VERİLECEK

Programda trafik güvenliğinin eğitim boyutuna da yer verildi. Mobil Trafik Eğitim TIR'ları aracılığıyla 2027 yılında Türkiye genelinde 75 bin öğrenciye trafik güvenliği konusunda farkındalık eğitimi verilmesi hedefleniyor.

Eğitimlerin hangi illerde ve hangi tarihlerde gerçekleştirileceğine ilişkin ayrıntılı takvim henüz açıklanmadı. Bu nedenle Alanya'daki okulların programa dahil edilip edilmeyeceği ilerleyen dönemde netleşecek.

ALANYALI SÜRÜCÜLER NELERE DİKKAT ETMELİ?

2027 yılı için belirlenen hedefler, mevcut trafik kurallarının yerine yeni hız sınırları getirildiği anlamına gelmiyor. Ortalama hız denetimlerinin temelinde, güzergâhta yürürlükte bulunan yasal hız sınırlarına uyulup uyulmadığının kontrol edilmesi bulunuyor.

Antalya-Alanya arasında seyahat eden sürücüler açısından en önemli ayrım, anlık radar ölçümü ile ortalama hız denetiminin farklı yöntemler kullanması. Ortalama hız sisteminde kontrol noktaları arasındaki toplam seyahat süresi dikkate alındığından hız sınırına yolculuk boyunca uyulması gerekiyor.

2027 programındaki hedeflerin uygulama sonuçları ise yıl içerisinde izlenecek. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığının açıklamasına göre yıllık programda yer alan tedbirlerin gerçekleşme durumu üçer aylık dönemler halinde takip edilecek.