Kademeli emeklilik teklifinde kritik eşik!

Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesinden yararlanamayan milyonlarca çalışanı ilgilendiren kademeli emeklilik konusu yeniden Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin (TBMM) gündemine taşındı. 8 Eylül 1999 sonrasında ilk kez sigortalı olan çalışanların emeklilik şartlarının değiştirilmesini öngören yeni bir kanun teklifi Meclis'e sunuldu.

Plan ve Bütçe Komisyonuna sevk edilen üç maddelik teklif, gerekli prim gün sayısını ve sigortalılık süresini tamamladığı halde yaş şartı nedeniyle emekli olamayan çalışanlara yeni bir hak tanınmasını amaçlıyor.

EYT SONRASI OLUŞAN EMEKLİLİK FARKI YENİDEN TARTIŞILIYOR

2023 yılında yürürlüğe giren EYT düzenlemesiyle 8 Eylül 1999 öncesinde sigortalı olanlara yaş şartı aranmaksızın emeklilik yolu açılmıştı. Ancak söz konusu tarihten birkaç gün veya ay sonra çalışma hayatına giren milyonlarca kişi düzenlemenin dışında kalmıştı.

Bu durum, sigorta başlangıç tarihleri birbirine oldukça yakın olan çalışanlar arasında emeklilik yaşı bakımından önemli farklılıklar ortaya çıkardı.

Aynı dönemlerde çalışmaya başlayan ve benzer sürelerle prim ödeyen bazı vatandaşların, sigorta başlangıç tarihlerindeki küçük farklılıklar nedeniyle akranlarından 17 ila 24 yıl daha geç emekli olabilmesi kademeli emeklilik taleplerinin temel gerekçelerinden biri haline geldi.

Meclis'e sunulan yeni teklifin gerekçesinde, gerekli primleri ödemesine rağmen yalnızca yaş koşulu nedeniyle emekli olamayan çalışanların yaşadığı mağduriyetlere dikkat çekiliyor. Ayrıca ileri yaşlarda iş bulmakta zorlanan ve gelir kaybı yaşayan vatandaşların sosyal güvenceye kavuşmasının önemine vurgu yapılıyor.

KADEMELİ EMEKLİLİK TEKLİFİNDE 3 ÖNEMLİ MADDE

Üç maddeden oluşan kanun teklifiyle 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'na yeni bir geçici madde eklenmesi planlanıyor. Düzenlemede emeklilik hakkı, yürürlük tarihi ve kanunun uygulanmasına ilişkin hükümler yer alıyor.

1. YAŞ ŞARTI OLMAKSIZIN EMEKLİLİK HAKKI

Teklifin ilk maddesiyle 5510 sayılı Kanun'a Geçici Madde 113'ün eklenmesi öngörülüyor.

Düzenlemenin 8 Eylül 1999 tarihinden sonra ilk kez sigortalı olanları kapsaması planlanıyor. SSK, Bağ-Kur, Tarım SSK ve Emekli Sandığı kapsamındaki çalışanlar da teklifin içerdiği gruplar arasında bulunuyor.

Buna göre sigortalılık veya hizmet süresini ve gerekli prim gün sayısını tamamlayan, ancak yalnızca yaş şartı nedeniyle emekli olamayan vatandaşlara yeni bir emeklilik imkânı tanınması hedefleniyor.

Teklifin yasalaşması halinde bu koşulları sağlayan kişiler, yazılı başvuruda bulunarak yaş şartı aranmaksızın yaşlılık aylığından yararlanabilecek.

2. YAYIMLANDIĞI GÜN YÜRÜRLÜĞE GİRECEK

Kanun teklifinin ikinci maddesi yürürlük tarihini düzenliyor.

Buna göre teklifin TBMM'de kabul edilmesi ve Resmî Gazete'de yayımlanması halinde düzenlemenin yayımlandığı gün yürürlüğe girmesi öngörülüyor.

Bu maddeyle yeni emeklilik hükümlerinin uygulamaya geçirilmesinde gecikme yaşanmaması amaçlanıyor.

3. KANUNUN UYGULANMASINDAN CUMHURBAŞKANI SORUMLU OLACAK

Teklifin son maddesinde ise kanunun yürütülmesine ilişkin hüküm bulunuyor.

Buna göre düzenlemenin uygulanması ve yürütülmesi Cumhurbaşkanı tarafından gerçekleştirilecek.

KADEMELİ EMEKLİLİK YASALAŞTI MI?

Kademeli emeklilik konusunda Meclis'e sunulan teklif henüz yasalaşmış değil. Muhalefet tarafından hazırlanan düzenleme, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonuna sevk edilmiş durumda.

Teklifin komisyondaki değerlendirme süreci ve ardından TBMM Genel Kurulu'na gelip gelmeyeceği merak konusu oldu.

Düzenlemenin kabul edilmesi halinde 8 Eylül 1999 sonrasında sigortalı olan ve gerekli prim ile hizmet süresi koşullarını tamamladığı halde yaş engeline takılan çalışanlar için yeni bir emeklilik yolu açılabilecek.

EYT düzenlemesinden yararlanamayan milyonlarca kişinin yakından takip ettiği kademeli emeklilik tartışmalarında gözler şimdi Meclis'ten gelecek karara çevrildi. Ancak teklifin mevcut haliyle henüz yürürlüğe girmiş bir hak olmadığı ve yasama sürecinin tamamlanmasının gerektiği unutulmamalı.