Akdeniz Tipi Beslenme ve Yaşam Tarzı Değişikliği Diyabet Riskini Belirgin Şekilde Düşürüyor

Sağlıklı Yaşam Tarzı ve Beslenme Alışkanlıklarının Diyabet Üzerindeki Etkisi Atlas Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Bölüm Başkanı Prof. Dr. Emel Alphan, fiziksel aktivite ve dengeli beslenme alışkanlıklarının Tip 2 diyabet riskini önemli ölçüde düşürebileceğini ifade etti.

Yapılan açıklamada, diyabetin temelinde pankreasın yeterli miktarda insülin üretememesi veya mevcut insülinin vücut tarafından verimli bir şekilde kullanılamaması sonucu kan şekeri (glukoz) seviyelerinin sürekli yüksek seyretmesiyle karakterize kronik bir metabolizma hastalığı olduğu belirtildi. Türkiye'deki Diyabet Yaygınlığı ve Hastaların Sorumluluğu Prof.

Dr. Emel Alphan, Türkiye'deki mevcut tabloya değinerek her beş kişiden birinin diyabet hastası olduğunu vurguladı. Alphan, son dönemde yapılan araştırmaların Türkiye'de diyabet yaygınlığının artış hızının dünya ortalamasının üç katı, Avrupa ortalamasının ise dört katı olduğunu ortaya koyduğunu belirtti.

Hastalığın ciddiyetine dikkat çeken Alphan, diyabetli bireylerin kendi tedavilerini yönetmek zorunda oldukları için bu süreci ciddiye alarak gerekli sorumlulukları üstlenmeleri ve hem hastalığı hem de tedavi yöntemlerini derinlemesine öğrenmeleri gerektiğini dile getirdi. Yaşam Tarzı Değişikliğinin Tedavi ve Korunmadaki Rolü Diyabet riskini minimize etmenin en temel unsuru olarak tüm otoritelerce kabul edilen yaşam tarzı değişikliğine vurgu yapan Alphan, bu değişimin temel bileşenlerini şu şekilde sıraladı: Sağlıklı beslenme, gün içerisinde aktif bir yaşam sürmek, kaliteli ve yeterli uyku süresi ile sigara ve alkol tüketiminden kaçınmak.

Yaşam tarzı değişikliğinin sadece hastalıktan korunma aşamasında değil, aynı zamanda diyabet teşhisi konulmuş bireylerin tedavi sürecinde de ilk seçenek olarak değerlendirildiğini belirtti. Alphan, bir diyabet hastasının ilaç veya insülin tedavisi alıyor olsa dahi sağlıklı beslenme ve fiziksel hareketliliği sürdürmesi gerektiğini, bu durumun ilaç ihtiyacını azaltacağını, kan şekerini dengeleyeceğini, dislipidemiyi düzelteceğini ve ağırlık kontrolü sürecini destekleyeceğini aktardı.

Kilo Kontrolü ve Risk Azaltmada Beslenmenin Gücü Alphan, diyabetten korunma sürecinde beslenme alışkanlıklarının değiştirilmesi ve hareketli bir yaşamın benimsenmesi yoluyla vücut ağırlığının sadece yüzde 5 ile yüzde 7 oranında azaltılmasının bile Tip 2 diyabet gelişme riskini yaklaşık yüzde 50 ile yüzde 60 oranında azaltabileceğini ifade etti. Kan şekerini ani yükseltmeyen, insülin direncini kırma ve kilo kontrolüne yardımcı olma hedefi taşıyan beslenme modellerinin bu noktada kritik önem taşıdığı kaydedildi.

Akdeniz Tipi Beslenme ve Uygulanabilir Beslenme Stratejileri Diyabet gelişme riskini düşürmek ve diyabetli bireylerde beslenme tedavisi sağlamak adına günlük alışkanlıklarda temel bir dönüşümün yapılması gerektiğini belirten Alphan, kan şekerini ani yükseltmeyen, insülin direncini düşüren ve ağırlık yönetimini destekleyen bir düzenin önemini vurguladı. Bu kapsamda, Amerikan Diyabet Derneği (ADA) gibi otoritelerce de tavsiye edilen ve dünya çapında en sağlıklı beslenme modellerinden biri kabul edilen Akdeniz tipi beslenme modelinin önemi üzerinde duruldu.

Bu modelin temelini lif ve sağlıklı yağların oluşturduğu bir düzen oluşturmaktadır. Diyabet Hastaları İçin Temel Beslenme Kuralları Alphan, diyabetli bireylerin günlük yaşamlarında uygulayabilecekleri temel beslenme değişikliklerini detaylandırarak şu noktaları sıraladı: İşlenmiş ve şekerli gıdaların tüketilmemesi, yağ ve protein seçimlerinde dikkatli olunması, öğün düzeninin ve porsiyon kontrolünün sağlanması, düzenli beslenme alışkanlığının kazanılması, tuz miktarının sınırlandırılması, rafine karbonhidratlar yerine tam tahıllı karbonhidratların tercih edilmesi ve glisemik indeksi ile glisemik yükü düşük olan posalı karbonhidratların tercih edilmesi temel stratejiler arasında yer almaktadır.