Restoranda sadece QR kod yeterli mi? Kâğıt menü zorunlu mu?

Restoran ve kafelerde giderek yaygınlaşan QR kodlu menüler, tüketicilerin haklarını yeniden gündeme taşıdı. Birçok işletme fiyat listelerini dijital ortamda sunarken müşterilerin basılı menü talep edip edemeyeceği merak konusu oldu.

Ticaret Bakanlığı'nın düzenlemesine göre, restoranlarda yalnızca QR kod kullanılması yeterli değil. Müşteriler kâğıt menü talep edebiliyor ve işletmeler bu talebi karşılamak zorunda. Peki, QR menü kullanmanın şartları neler, fiyat listeleri nerede bulunmalı ve kurallara uymayan işletmeleri hangi yaptırımlar bekliyor?

RESTORANLARDA SADECE QR MENÜ KULLANILABİLİR Mİ?Restoran, kafe ve lokantalarda dijital menü kullanımı yaygınlaşsa da bu uygulama işletmelerin fiziksel fiyat listesi sunma sorumluluğunu ortadan kaldırmıyor. Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan düzenlemeye göre işletmeler, müşterilerine fiyat listelerini QR kod aracılığıyla gösterebiliyor.

Ancak dijital menü, tüketicilerin basılı fiyat listesine ulaşma hakkını ortadan kaldırmıyor. Özellikle akıllı telefon kullanmayan, internet bağlantısı bulunmayan veya dijital menülere erişmekte güçlük çeken müşterilerin fiyat bilgilerine ulaşabilmesi gerekiyor.

KÂĞIT MENÜ İSTEMEK YASAL HAK MI?Restoranlarda basılı menü istemek tüketicilerin yasal hakları arasında bulunuyor.11 Ekim 2025 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlanan Fiyat Etiketi Yönetmeliği değişikliğiyle, işletmelerin masalarda QR kod kullanabilmesine izin verilirken müşterilerin talep etmesi hâlinde fiziksel fiyat listesinin ayrıca verilmesi zorunlu tutuldu. Bu nedenle bir müşteri kâğıt menü istediğinde işletmenin yalnızca dijital menüye yönlendirmesi mevzuata uygun kabul edilmiyor.

FİYAT LİSTELERİ NEREDE BULUNMAK ZORUNDA?Mevzuata göre restoran, lokanta, kafe ve pastane gibi yiyecek içecek hizmeti sunan işletmelerin fiyat listelerini müşterilerin kolayca görebileceği şekilde sunması gerekiyor. İşletmelerin giriş kapılarının önünde fiyat listesi bulundurması zorunlu.

Birden fazla giriş kapısı bulunan işletmelerde ise her giriş için ayrı fiyat listesi gerekiyor. Masalarda QR kod kullanılabilse de müşterilerin talep etmesi durumunda fiziksel fiyat listesinin sunulması gerekiyor. Ayrıca satışa sunulan bütün ürünlerin fiyat listelerinde bulunması ve fiyat bilgilerinin açık, okunabilir ve yanıltıcı olmayacak şekilde gösterilmesi önem taşıyor.11 EKİM 2025'TE FİYAT ETİKETİ YÖNETMELİĞİ'NDE NE DEĞİŞTİ?11 Ekim 2025 tarihli ve 33044 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikle yiyecek içecek işletmelerine yönelik yeni hükümler getirildi.

Düzenlemeyle QR kod üzerinden fiyat listesine erişim açıkça tanımlandı. Bunun yanında belirlenen kriterleri karşılayan işletmelerin fiyat listelerine ilişkin bilgileri Ticaret Bakanlığı tarafından oluşturulacak sisteme aktarması öngörüldü.

Söz konusu elektronik veri aktarımı yükümlülüğünün kapsamı ve uygulama esasları ise Bakanlığın belirleyeceği kriterlere bağlandı. RESTORAN VE KAFELERDE EK ÜCRET ALINABİLİR Mİ?Tüketicileri ilgilendiren bir diğer önemli düzenleme de restoran hesaplarına eklenen ücretlerle ilgili.30 Ocak 2026 tarihinde duyurulan yönetmelik değişikliğiyle restoran, lokanta, kafe ve pastane gibi işletmelerin servis ücreti, masa ücreti veya kuver ücreti adı altında müşterilerden ilave bedel talep etmesinin önüne geçildi.

Bahşiş ise müşterilerin isteğine bağlı gönüllü bir ödeme olmaya devam ediyor. RESTORANLARDA İKİ FARKLI QR KOD NE ANLAMA GELİYOR?Restoranlarda kullanılan QR kodlar yalnızca menülere ulaşmak amacıyla hazırlanmıyor. Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından uygulamaya alınan Gıda İşletmeleri Karekod Sistemi, menü QR kodlarından farklı bir işlev görüyor.28 Temmuz 2025 tarihinden itibaren gıda satış ve toplu tüketim yerlerinde zorunlu hâle getirilen bu sistem kapsamında işletmelerin kendilerine özel resmî karekodu müşterilerin görebileceği bir yerde bulundurması gerekiyor.

Böylece tüketiciler, işletmeye ait resmî kayıt ve denetim bilgilerine dijital ortamda erişebiliyor. GIDA İŞLETMELERİNİN RESMÎ KAREKODU NEYİ GÖSTERİYOR?Tarım ve Orman Bakanlığı'nın uygulamasında tüketiciler karekodu okutarak işletmenin unvanını, adresini, kayıt veya onay numarasını ve son resmî denetim tarihini öğrenebiliyor.

Ancak bu sistemin doğrudan bir hijyen puanı veya ayrıntılı güvenilirlik raporu sunduğu düşünülmemeli. Uygulamada esas olarak işletmenin kimlik bilgileri ve son denetim tarihi görüntüleniyor. Resmî karekodun görünür şekilde bulundurulmaması hâlinde ilgili işletmeler hakkında yasal işlem uygulanabiliyor.

QR MENÜ KURALLARINA UYMAYAN İŞLETMELERE CEZA VAR MI?Fiyat etiketi ve fiyat listesi yükümlülüklerini yerine getirmeyen işletmeler, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında idari yaptırımlarla karşılaşabiliyor. İhlalin niteliği, sayısı ve ilgili yıl için belirlenen ceza tutarları uygulanacak yaptırım açısından önem taşıyor.

Özellikle fiyat listesinin eksik sunulması, tüketicinin fiziksel menü talebinin karşılanmaması veya fiyatların yanıltıcı biçimde gösterilmesi denetim konusu olabiliyor. MÜŞTERİLER QR MENÜ DAYATMASIYLA KARŞILAŞIRSA NE YAPMALI?Restoran veya kafede yalnızca QR kodla karşılaşan tüketiciler, işletmeden fiziksel fiyat listesini isteyebiliyor.

Talebin karşılanmaması durumunda tüketiciler, işletmenin adı ve adresi gibi bilgileri belirterek Ticaret Bakanlığı'nın ilgili şikâyet kanallarına başvurabiliyor.