Yeni Emeklilik Teklifi Meclis’te: Yaş Sınırı Olmadan Emeklilik Yolu

Kamuoyunda 2023 yılında hayata geçirilen Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesini çok kısa sürelerle kaçıran çalışanlar için parlamentoda yeni bir yasal adım atıldı. İlk defa 8 Eylül 1999 tarihinden sonra çalışma hayatına başlayıp sigortalı olan kesimi doğrudan ilgilendiren yeni emeklilik teklifi, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığına sunularak Plan ve Bütçe Komisyonu’na sevk edildi.

Sosyal Güvenlik Başuzmanı İsa Karakaş’ın Türkiye Gazetesi’ndeki köşesinde detaylarını aktardığı düzenleme; SSK, Bağ-Kur, Tarım SSK ve Emekli Sandığı statüsündeki çalışanları ortak bir çatı altında ele alıyor. Hazırlanan metin, mevzuatta aranan hizmet süresi ve prim gün sayısını eksiksiz şekilde tamamlayan vatandaşlar için yaş sınırının aranmamasını hedefliyor.

Yeni Emeklilik Teklifi Hangi Maddeleri İçeriyor?

Muhalefet milletvekilleri tarafından hazırlanan ve Plan ve Bütçe Komisyonu gündemine giren kanun teklifi doğrudan çözüme odaklanan üç temel maddeden meydana geliyor. Teklifin ana omurgasını oluşturan birinci madde, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa “Geçici Madde 113” eklenmesini öngörüyor.

Söz konusu maddenin getirdiği düzenleme, prim gününü ve sigortalılık süresini doldurmasına rağmen sırf yaş kriteri nedeniyle sistemde bekleyen çalışanlara odaklanıyor. Metne göre bu şartları sağlayan yurttaşlar, yazılı başvuru yapmaları durumunda yaş şartı aranmaksızın yaşlılık aylığına hak kazanabilecek.

Maddenin gerekçesinde ise yıllarca prim ödeyen ancak yaşından ötürü istihdam piyasasında yer bulmakta zorlanan çalışanların korunmasının amaçlandığı belirtiliyor.

Madde No

Kapsam / İşlem

Temel Düzenleme

Madde 1

5510 Sayılı Kanun (Geçici Madde 113)

Prim ve süreyi doldurana yaş şartsız emekli aylığı bağlanması

Madde 2

Yürürlük Maddesi

Resmi Gazete’de yayımlandığı gün derhal yürürlüğe girmesi

Madde 3

Yürütme Maddesi

Kanun hükümlerinin Cumhurbaşkanı tarafından yürütülmesi

Yürürlük ve Yürütme Hükümlerinin Ayrıntıları

Kanun teklifinin ikinci maddesi, düzenlemenin yürürlük zamanını belirliyor. Maddede yasanın Resmi Gazete’de yayımlanacağı gün itibarıyla derhal yürürlüğe girmesi hüküm altına alınıyor. Gerekçede mağduriyet yaşayan yurttaşların bekleme tahammülünün kalmadığına ve bürokratik gecikmelerin önüne geçilmesinin hedeflendiğine vurgu yapılıyor.

Üçüncü madde ise doğrudan yürütme yetkisini düzenliyor. Hükümlerin uygulanmasından ve yürütülmesinden Cumhurbaşkanı’nın sorumlu olacağı kaydediliyor. Bu tercihin gerekçesi olarak düzenlemenin en üst düzeyde sahiplenilmesi ve uygulamada herhangi bir keyfiyet ya da aksaklığın önüne geçilmesi gösteriliyor.

8 Eylül 1999 Sonrası İçin Adalet Tartışması

Düzenlemenin arka planındaki sosyal gerekçelere değinen Sosyal Güvenlik Başuzmanı İsa Karakaş, 2023 yılındaki EYT düzenlemesinin 8 Eylül 1999 öncesi işe girenlerin beklentisini karşıladığını ancak hemen ertesi gün işe başlayanları sistemde bıraktığını hatırlattı.

Karakaş değerlendirmesinde, “Bu kanun teklifi, ‘bütçe dengeleri gerekçe gösterilerek emeğin hakkı görmezden gelinemez’ diyerek yola çıkıyor” ifadelerini kullandı. Aynı çalışma emeğini veren ancak yalnızca birkaç gün ya da birkaç ay farkla akranlarından 17 ila 24 yıl sonra emekli olabilen çalışanların adalet arayışında olduğuna işaret eden Karakaş, teklifin yasalaşması halinde emeklilik dengelerinin yeniden kurulabileceğini dile getirdi. Teklifin komisyondaki görüşme takvimi ilerleyen günlerde netleşecek.