Dijital medya sanatçısı Refik Anadol’dan COP31’de doğa ve yapay zeka üzerine yeni proje

Dünyaca ünlü dijital medya sanatçısı Refik Anadol, Türkiye İş Bankası iş birliğiyle geliştirilen “Büyük Doğa Modeli: Türkiye” projesini COP31’de tanıttı. Türkiye’nin 33 milli parkından toplanan 500 milyondan fazla veri noktasıyla oluşturulan model, ülkenin biyolojik çeşitliliğini yapay zeka aracılığıyla kayıt altına almayı ve bilimsel araştırmalara açmayı hedefliyor.

Anadol, yapay zekanın doğanın yerini almak için değil, onu daha iyi anlamak için kullanılması gerektiğini vurguladı. Refik Anadol, COP31’in beşinci gününde İklim Finansmanı Sahnesi’nde yaptığı konuşmada, yapay zekânın doğayı anlamak ve korumak amacıyla nasıl kullanılabileceğini “Büyük Doğa Modeli: Türkiye” projesi üzerinden anlattı.

Anadol, daha sonra İklim Finansmanı Merkezi'ndeki İş Bankası standında düzenlenen söyleşide projenin geliştirilme sürecine ilişkin ayrıntıları paylaştı. Yapay zeka ve sanatın kesişiminde 10 yılı aşkın süredir çalıştıklarını belirten Anadol, yapay zeka alanındaki hızlı gelişime dikkat çekerek, “Yapay zeka için 10 yıl, neredeyse 100 yıllık bir döneme karşılık geliyor” dedi.

Anadol, asıl meselenin teknolojinin daha gelişmiş sonuçlar üretmesinden ziyade insanlığa ve doğaya nasıl katkı sağlayacağı olduğunu ifade etti.“Yapay zekayı doğayı taklit etmek veya onun yerini almak için değil, doğayı anlamak için kullanmalıyız” diyen Anadol, Türkiye'nin kendi doğal verileriyle eğitilen modelin bu alanda önemli bir potansiyel taşıdığını söyledi.33 milli parktan 500 milyondan fazla veri noktasıTürkiye İş Bankası iş birliğiyle hayata geçirilen proje kapsamında ülkenin 33 milli parkında saha çalışmaları yürütüldü. 150'den fazla kişinin katkı sunduğu araştırmada 500 milyondan fazla veri noktası toplandı.

Anadol, günümüzde yaygın olarak kullanılan büyük yapay zeka modellerinin endemik türler ve güncel doğa verileri söz konusu olduğunda yanlış veya gerçeği yansıtmayan sonuçlar üretebildiğine dikkat çekti. Türkiye'nin kendi verileriyle eğitilen modelin bu eksikliği gidermeye yardımcı olabileceğini belirtti.

Doğanın geleceğini anlamak için yalnızca gelişmiş yapay zeka modellerinin yeterli olmayacağını da vurgulayan Anadol, yerel toplulukların bilgi birikiminin ve insanlığın doğayla kurduğu ilişkinin bu sürecin ayrılmaz parçaları olduğunu söyledi. Anadol, geliştirilen modelin uluslararası ölçekte de katkı sunmasını hedeflediklerini kaydetti.

İş Bankası: Doğanın korunması için sorumluluk alıyoruzCOP31 kapsamında değerlendirmelerde bulunan Türkiye İş Bankası Genel Müdür Yardımcısı Suat Sözen, zirvenin kurumların çevre alanındaki çalışmalarını ve sorumluluklarını uluslararası kamuoyuyla paylaşması açısından önemli olduğunu söyledi. Çevreyle ilişkinin günlük alışkanlıklar üzerinden şekillendiğini ancak doğanın korunması gerektiğinin sürekli hatırlanmasının önem taşıdığını belirten Sözen, finans sektörünün de bu alanda sorumluluk üstlenmesi gerektiğini ifade etti.

Sözen, bankanın karbon hedefleri ve taahhütlerini kamuoyuyla paylaştığını dile getirdi. İş Bankası'nın çevre alanındaki projelerine de değinen Sözen, “81 İlde 81 Orman” projesi kapsamında 2008-2017 döneminde 2,2 milyon fidan diktiklerini, 2023-2031 döneminde de 2,2 milyon fidan daha dikmeyi hedeflediklerini söyledi.

Böylece toplam 4,4 milyon fidanın toprakla buluşturulmasının planlandığını belirten Sözen, ilk dönemde dikilen fidanların artık ağaç haline gelmesinin kendileri için mutluluk verici olduğunu kaydetti. Türkiye'nin üç tarafının denizlerle çevrili olmasının deniz ekosistemlerini korumayı daha da önemli hale getirdiğini vurgulayan Sözen, denizlerin aynı zamanda önemli bir ekonomik değer taşıdığını söyledi.

Ekosistemin kendini koruyabilmesi için insan müdahalesinin mümkün olduğunca azaltılması gerektiğini belirten Sözen, bankanın denizlerin korunmasına katkı sağlayan projeler yürüttüğünü aktardı. Sözen, bireylerin ve kurumların kendi sorumluluk alanlarında gerekli özeni göstermesinin doğa açısından daha olumlu sonuçlar doğurabileceğini ifade etti.

Koleksiyondan müzeye: Resim Heykel Müzesi'nin hikâyesiCOPArt Alanı'nda düzenlenen “Koleksiyondan Müzeye: RHM'nin Hikâyesi” başlıklı oturumda, Türkiye İş Bankası Resim Heykel Müzesi Kurucu Küratörü Prof. Dr. Gül İrepoğlu ve Müze Müdürü Canan Atlığ konuştu.

İrepoğlu ve Atlığ, İş Bankası koleksiyonunun müzeye dönüşüm sürecini ve eserlerin gelecek kuşaklara aktarılmasında benimsenen müzecilik yaklaşımını ele aldı.