Ankara hava kirliliğinde Avrupa'da kaçıncı sırada?

İsviçre merkezli hava kalitesi izleme kuruluşu IQAir, küresel ölçekte gerçekleştirdiği 2025 Dünya Hava Kalitesi Raporu'nu kamuoyuyla paylaştı. Dünya genelinde 143 ülke, bölge ve özel yönetim alanındaki 9 bin 446 şehrin ölçüm verilerine dayanan rapor, Türkiye'nin ve Başkent Ankara'nın soluduğu havanın kalitesine dair çarpıcı gerçekleri gözler önüne serdi.

Küresel başkentler sıralamasında yeterli verisi bulunan Avrupa'daki 39 başkent karşılaştırıldığında Ankara, hava kirliliği en yüksek 19. başkent olarak listeye girdi. Türkiye'nin başkenti, dünya genelindeki 124 başkent arasında ise 80. sırada yer alarak hava kalitesi açısından orta-alt sıralarda konumlandı.

DSÖ SINIRINI İKİYE KATLADIHava kirliliği değerlendirmesinde, insan sağlığı için en büyük risklerden birini oluşturan, çapı 2,5 mikrometre veya daha küçük olan ince partikül maddelerin (PM2.5) yıllık ortalama yoğunluğu esas alındı. Rapora göre, Ankara'nın 2025 yılı ortalama PM2.5 konsantrasyonu metreküp başına 11,4 mikrogram olarak kaydedildi.

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), insan sağlığının korunması amacıyla yıllık ortalama PM2.5 yoğunluğunun metreküp başına 5 mikrogramı aşmamasını tavsiye ediyor. Ancak Ankara'da kaydedilen 11,4 mikrogramlık değer, uluslararası sağlık otoritelerinin güvenli kabul ettiği seviyenin yaklaşık 2,3 katına ulaşarak başkentliler için gizli bir halk sağlığı tehdidi oluşturduğunu gösterdi.

PARİS, ROMA VE LONDRA'NIN GERİSİNDE KALDIKAnkara'nın hava kalitesi, Avrupa'nın önde gelen diğer metropolleriyle karşılaştırıldığında da dikkat çekici sonuçlar verdi. İtalya'nın başkenti Roma'da 11,2, Fransa'nın başkenti Paris'te 10,3 ve İngiltere'nin başkenti Londra'da 9,9 mikrogramlık kirlilik ortalaması belirlenirken; Ankara 11,4'lük değeriyle bu büyük Avrupa şehirlerinden daha kirli bir havaya sahip oldu.

Başkent, değer olarak yalnızca 11,4 mikrogram ölçülen Almanya'nın başkenti Berlin ile aynı kaderi paylaştı. Avrupa'nın havası en kirli başkentleri listesinin zirvesini ise Balkan ülkeleri domine etti. Saraybosna (28,4) Avrupa'nın en kirli başkenti olurken, onu Üsküp (19,1), Priştine (16,4), Belgrad (16,2) ve Kişinev (16,1) izledi.

Avrupa'nın daha temiz başkentleri arasında ise Reykjavik (3,4), Tallinn (4,5) ve Stockholm (5,2) gibi Kuzey Avrupa şehirleri öne çıktı. AVRUPA'NIN EN KİRLİ 4. ÜLKESİ: TÜRKİYEBireysel şehir verilerinin ötesinde, Türkiye'nin genel hava kirliliği tablosu da alarm veriyor.

IQAir'in Avrupa bölgesindeki 43 ülkeyi kapsayan analizine göre Türkiye, metreküp başına 19,2 mikrogramlık nüfus ağırlıklı PM2.5 ortalamasıyla Avrupa'nın hava kirliliği en yüksek dördüncü ülkesi oldu. Türkiye'nin önünde yalnızca Bosna Hersek, Kuzey Makedonya ve Sırbistan yer aldı.

Ankara'nın 11,4 mikrogramlık şehir ortalamasının, Türkiye'nin 19,2'lik genel ortalamasından daha düşük olması ise başkentin sanayi yoğunluğu daha yüksek olan diğer Türk şehirlerine göre nispeten daha iyi durumda olduğunu, ancak hesaplama yöntemlerindeki nüfus ağırlığı farkının da bu veride rol oynadığını gösteriyor. GÖRÜNMEZ TEHLİKE: PM2.5 NEDİR VE NASIL ETKİLER?DSÖ raporlarına göre trafik, sanayi faaliyetleri, kış aylarında ısınma amacıyla kullanılan yakıtlar ve çeşitli yanma süreçleri ince partikül (PM2.5) kirliliğinin başlıca kaynağını oluşturuyor.

Saç telinden bile çok daha ince olan bu partiküller, solunum yoluyla akciğerlerin en derin bölgelerine ulaşıp kan dolaşımına karışabiliyor. Uzun süreli maruziyet; kalp ve damar hastalıkları, solunum yetmezliği, astım ve akciğer kanseri gibi ölümcül sonuçlar doğuran sağlık sorunlarına zemin hazırlıyor.