Cumhuriyet'in ilk barajı Ankara'da: 90 yıllık yapının ardındaki hikâye

Ankara’nın Cumhuriyet tarihindeki önemli yapılarından Çubuk-1 Barajı, yaklaşık 90 yıllık geçmişiyle kentin altyapı ve şehircilik tarihinde yer alıyor. Cumhuriyet’in ilk yıllarında başlatılan baraj projesi, Türkiye’nin kendi imkânlarıyla altyapısını geliştirme çabasının önemli örneklerinden biri oldu.

ÇUBUK-1 BARAJI’NIN TEMELİ 1930’DA ATILDIÇubuk Barajı için ilk etüt çalışmaları 1926 yılında başladı. Kurtuluş Savaşı’nın ardından ekonomik sıkıntılarla mücadele eden Türkiye Cumhuriyeti, barajın temelini 1930 yılında atabildi.

Yapımı Nisan 1936’da tamamlanan Çubuk-1 Barajı, 3 Kasım 1936’da Cumhuriyet’in kurucusu Mustafa Kemal Atatürk tarafından hizmete açıldı. Cumhuriyet döneminin ilk betonarme barajı olma özelliğini taşıyan yapı, sonraki yıllarda Ankara’nın su altyapısı ve sosyal yaşamında önemli bir yer edindi.1994’TE SU TUTMASI DURDURULDUGölü, yeşil alanları ve sosyal tesisleriyle uzun yıllar Ankaralıların dinlenme, eğlenme ve piknik alanlarından biri olarak kullanılan Çubuk-1 Barajı’nda, 1994 yılından itibaren su tutulması durduruldu.

Aynı yıl Devlet Su İşleri (DSİ) tarafından Ankara Büyükşehir Belediyesine devredilen alan, uzun süre yeniden düzenlenmeyi bekledi. Tarihi baraj ve çevresinin yeniden değerlendirilmesiyle birlikte bölge, yalnızca geçmişiyle değil, rekreasyon alanı olarak sunduğu imkânlarla da gündeme geldi.

ÇUBUK-1 BARAJI, 29 EKİM 2020’DE YENİDEN AÇILDIUzun yıllar sonra yenileme ve düzenleme çalışmalarından geçirilen Çubuk-1 Barajı Rekreasyon Alanı, 29 Ekim 2020’de düzenlenen törenle Ankara halkının kullanımına yeniden açıldı. Toplam 413 bin metrekarelik alan üzerine kurulan rekreasyon bölgesinde dumanlı ve dumansız piknik alanları, yürüyüş yolları, etkinlik alanları ve kafe bulunuyor.

Baraj çevresindeki tarihi Atatürk Evi de aslına uygun şekilde restore edilerek ziyaretçilere açıldı. Alan içerisinde bulunan sera da özgün ısıtma sistemi korunarak yenilendi. Böylece tarihi dokunun korunmasıyla birlikte bölgenin dinlenme ve sosyal etkinlik alanı olarak yeniden kullanılması amaçlandı.

ANKARA’NIN TARİHÎ MİRASLARINDAN BİRİÇubuk-1 Barajı, Cumhuriyet’in ilk yıllarında hayata geçirilen altyapı yatırımlarının günümüze ulaşan örneklerinden biri olarak öne çıkıyor. 1936’da hizmete açılan yapı, zaman içinde değişen işlevine rağmen Ankara’nın tarihî ve sosyal hafızasındaki yerini koruyor.2020’de yenilenerek yeniden halkın kullanımına açılan rekreasyon alanı, barajın tarihî kimliğini yeşil alanlar ve sosyal donatılarla bir araya getiriyor.

Çubuk-1 Barajı, geçmişten bugüne uzanan hikâyesiyle başkentin Cumhuriyet döneminden kalan önemli mirasları arasında bulunuyor.