Suudi petrol sevkiyatında kriz: Yanbu yüklemeleri durdu

Suudi Arabistan petrol sevkiyatlarını kısıyor: Yanbu yüklemeleri durdu, tanker piyasası alarmda

Suudi Arabistan’ın kritik Doğu-Batı Petrol Boru Hattı’na yönelik saldırının ardından Kızıldeniz kıyısındaki Yanbu Limanı’ndan yapılan ham petrol yüklemeleri askıya alındı. Riyad’ın bazı Avrupa müşterilerine eylül ayı kargolarının iptal edildiğini bildirdiği belirtilirken, küresel tanker piyasasında arz endişeleri büyüyor.

Suudi Arabistan, Hürmüz Boğazı’na alternatif olarak kullandığı Doğu-Batı Petrol Boru Hattı’nın saldırı nedeniyle devre dışı kalmasının ardından petrol ihracatında yeni kısıtlamalara gitti. Denizcilik ve ticaret kaynaklarına göre, Kızıldeniz’deki Yanbu petrol terminalinde yükleme operasyonları geçici olarak durduruldu.

Yaklaşık 1.200 kilometre uzunluğundaki Doğu-Batı Boru Hattı, Suudi Arabistan’ın doğusundaki petrol sahalarından çıkan ham petrolü Hürmüz Boğazı’nı kullanmadan Kızıldeniz kıyısındaki Yanbu tesislerine taşıyor. Bu güzergâh, özellikle Hürmüz’deki güvenlik risklerinin arttığı dönemde Riyad için stratejik bir ihracat alternatifi olarak öne çıkıyor.

Suudi Arabistan'ın Kızıldeniz kıyısındaki Yanbu Endüstri Limanı'nda petrol tankeri yükleme operasyonu. Liman, ülkenin Hürmüz Boğazı'na alternatif ihracat noktalarından biri olarak stratejik önem taşıyor.

Avrupa sevkiyatlarında iptaller başladı

Reuters’ın sektör kaynaklarına dayandırdığı haberine göre Suudi Arabistan, bazı Avrupalı alıcılara eylül ayında yüklenmesi planlanan ham petrol kargolarının iptal edildiğini bildirdi. Polonya merkezli enerji şirketi Orlen, Suudi tedarikindeki düşüş nedeniyle alternatif kaynak arayışına başladı.

Orlen’in ham petrol tedarikinin önemli bir bölümü Suudi Arabistan’dan geliyor. Şirket, olası açığı kapatmak için Kuzey Denizi, ABD, Kazakistan ve Cezayir gibi alternatif kaynaklardan alım seçeneklerini değerlendiriyor.

Tanker piyasasında risk primi yükseliyor

Yanbu yüklemelerinin durması, Suudi petrolünün Avrupa ve Asya’ya taşınmasında yeni belirsizlik oluşturdu. Tanker operatörleri için güzergâh güvenliği ve alternatif rotalar önem kazanırken, özellikle büyük ham petrol tankerleri (VLCC) için navlunlarda yukarı yönlü baskı oluşuyor.

Sektör kaynakları, Suudi Arabistan’ın kaybı azaltmak için Umman açıklarında gemiden gemiye transfer yöntemiyle Asya’daki alıcılara daha fazla petrol sunmaya başladığını belirtiyor. Ayrıca Ras Tanura ve Juaymah gibi Körfez limanlarından yapılan yüklemelerin artırıldığı bildiriliyor.

Doğu-Batı Boru Hattı’nın uzun süre kapalı kalması halinde günlük yaklaşık 4 milyon varillik petrol akışınınetkilenebileceği ve bunun küresel arzın yaklaşık yüzde 4’üne denk geldiği belirtiliyor.

Kesintinin etkisiyle petrol fiyatları yükselirken, fiziksel petrol kargolarında varil başına fiyatların 130 dolar seviyesinin üzerine çıktığı bildirildi.

Denizcilik sektörü açısından kritik gelişme

Suudi Arabistan’ın Hürmüz Boğazı’nı aşmak için kullandığı alternatif ihracat hattının zarar görmesi, enerji taşımacılığında güvenli rota tartışmalarını yeniden gündeme taşıdı.

Denizcilik sektörü açısından gelişmeler şu başlıklarla yakından takip ediliyor:

VLCC ve tanker navlunlarının seyri
Kızıldeniz ve Babülmendep güvenliği
Hürmüz geçişlerindeki toparlanma
Suudi petrolünün alternatif limanlardan sevkiyat kapasitesi
Avrupa ve Asya rafinerilerinin yeni tedarik arayışları

Suudi Arabistan’ın boru hattını kısa sürede yeniden devreye alma çabaları sürerken, piyasalarda gözler Yanbu Limanı’ndaki yüklemelerin ne zaman başlayacağına çevrildi.