İsrail televizyonunda Türkiye senaryosu gündem oldu

Ortadoğu'daki güvenlik dengelerini etkileyebilecek yeni bir gelişme İsrail basınında tartışılmaya başlandı. Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında imzalanan ortak savunma anlaşmasına Suriye'nin de katılma ihtimali, Tel Aviv'in askeri hesaplarını yeniden gündeme taşıdı.

İsrail Kanal 12'ye atfedilen değerlendirmede, Suriye'nin söz konusu ittifaka dahil olması durumunda İsrail'in bu ülkeye yönelik askeri operasyonlarının çok daha farklı sonuçlar doğurabileceği belirtildi. Haberde, İsrail'in Suriye topraklarına düzenleyeceği yeni bir saldırının Türkiye ile doğrudan çatışma ihtimalini beraberinde getirebileceği ileri sürüldü.

Bu senaryonun, Tel Aviv açısından önemli bir güvenlik ve dış politika sorunu oluşturabileceği değerlendirildi.

Suriye Mekke İttifakı'na katılmak istiyor

Tartışmaların merkezindeki gelişme, Suriye yönetiminin Mekke Ortak Savunma Anlaşması'na katılma seçeneğini değerlendirmesi oldu. Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani, 31 Ekim'de Bahreyn'de düzenlenen Manama Diyaloğu toplantısında ülkesinin ittifaka katılım konusunu ele aldığını açıkladı.

Şeybani, Suriye'nin bölgesel güvenlik mimarisinin önemli bir parçası olduğunu belirterek ortak savunma ve caydırıcılık mekanizmalarının geliştirilmesinin önemine dikkat çekti. Ancak Şam yönetiminin ittifaka katılımı henüz kesinleşmiş değil.

Yeni bir ülkenin anlaşmaya dahil edilebilmesi için mevcut üç üyenin ortak onay vermesi gerekiyor.

Anlaşmanın savunma maddesi İsrail'i düşündürüyor

Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında ağustos ayında imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın en dikkat çekici hükümlerinden biri, üye ülkelerden birine yönelik dış kaynaklı silahlı saldırının diğer taraflara da yapılmış kabul edilmesi. Bu düzenleme, taraflar arasında ortak savunma ve dayanışma mekanizmasının oluşturulmasını öngörüyor.

Suriye'nin de anlaşmaya dahil olması halinde İsrail'in bu ülkeye yönelik askeri operasyonlarının üç ülkeyle ilişkiler bakımından daha geniş sonuçlar doğurabileceği değerlendiriliyor. Bununla birlikte anlaşmadaki hüküm, herhangi bir saldırının otomatik olarak bütün üyelerin savaşa girmesine yol açacağı anlamına gelmiyor.

Verilecek desteğin biçimi ve kapsamı, taraflar arasındaki istişareler ve ülkelerin kendi karar mekanizmaları doğrultusunda belirlenecek. Öte yandan TBMM, anlaşmanın onaylanmasını 5 Kasım'da kabul etti.

İsrail'in Suriye saldırıları bölgedeki gerilimi artırıyor

İsrail'in Suriye topraklarındaki askeri faaliyetleri, Ankara ile Tel Aviv arasındaki görüş ayrılıklarının önemli başlıklarından biri olmaya devam ediyor. Suriye Dışişleri Bakanı Şeybani, ülkesinin iki yıldan kısa süre içerisinde İsrail tarafından binden fazla kez hedef alındığını ileri sürdü.

İsrail'in Suriye'deki askeri operasyonları ve bölgedeki güvenlik politikası, yeni Şam yönetimiyle ilişkilerde de ciddi sorunlara neden oluyor. Özellikle Türkiye'nin Suriye'deki siyasi ve askeri etkisinin artması, İsrail'in güvenlik değerlendirmelerinde öne çıkan konular arasında yer alıyor.

İsrail'in ağustos ayında Suriye'nin kuzeyinde bulunan Ebu Zuhur Hava Üssü'ne düzenlediği saldırı da yeni tartışmaların arka planında bulunuyor. İsrail Kanal 12'de daha önce yayımlanan değerlendirmelerde, saldırının ardından Türkiye'nin bölgede askeri varlık oluşturma girişimlerini geçici olarak durdurduğu ileri sürülmüştü.

İsrailli güvenlik yetkililerinin aynı üssün yeniden hedef alınabileceğine ilişkin açıklamalarının da basına yansıdığı belirtilmişti. Ebu Zuhur saldırısı, Türkiye'nin Suriye'deki faaliyetleri ile İsrail'in bölgesel güvenlik politikaları arasındaki gerilimin somut örneklerinden biri olarak değerlendiriliyor.

Suriye'nin üyeliği bölgesel dengeleri değiştirebilir

Suriye'nin Mekke Ortak Savunma Anlaşması'na katılması halinde Ortadoğu'daki güvenlik ilişkilerinin yeni bir boyut kazanması beklenebilir. Böyle bir gelişme, İsrail'in Suriye'ye yönelik askeri hamlelerinin yalnızca Şam yönetimiyle sınırlı kalmayan diplomatik ve stratejik sonuçlar doğurmasına neden olabilir.

Ancak Suriye'nin üyeliği henüz sonuçlanmadı. Ayrıca olası bir saldırı karşısında ittifak ülkelerinin nasıl bir tutum alacağı da kesinlik kazanmış değil.

Şam yönetiminin katılım konusunda vereceği karar ve mevcut üyelerin yaklaşımı, önümüzdeki dönemde bölgedeki güç dengelerinin şekillenmesinde belirleyici olacak.