Binalara 5 Yılda Bir Zorunlu Denetim Geliyor: Kolon Kesen ve Kaçak Kat Çıkanlara Mühür ve Yıkım Yolu Açıldı

Yapı güvenliğini artırmak ve binaların statiğini bozan izinsiz tadilatların önüne geçmek amacıyla hazırlanan kritik düzenleme için düğmeye basıldı. 11 Kasım 2026 tarihinde kamuoyu ve sektör görüşüne açılan taslağa göre, yeni denetim sisteminin 1 Ocak 2027 tarihi itibarıyla resmen yürürlüğe girmesi planlanıyor.

Düzenleme kapsamında; 2021 yılından itibaren yapı kullanma izin belgesi (iskân) alan ve Bina Kimlik Sertifikası bulunan tüm yapılar, 5 yıllık periyotlarla düzenli gözlemsel denetime tabi tutulacak. Özellikle dükkan ve iş yeri genişletmek amacıyla kesilen kolonlar ile sonradan çıkılan kaçak katların binaları deprem olmadan dahi yıkılma noktasına getirmesinin önlenmesi hedefleniyor.

Yapı Denetim Kuruluşları Sahada Tek Tek Kontrol Edecek

Bakanlık tarafından sıralı sistemle görevlendirilecek yapı denetim kuruluşları, belirlenen teknik form üzerinden binaları mercek altına alacak. Saha kontrollerinde şu unsurlar titizlikle incelenecek:

Kritik katlardaki taşıyıcı kolonların mevcut durumu ve projeye uygunluğu,

Binanın kat sayısı ile taban alanının ruhsat verileriyle örtüşüp örtüşmediği,

Taşıyıcı sistemdeki çatlaklar, istinat duvarları ve dış cephe çıkmalarının durumu,

Taşıyıcı veya bölme duvarların yıkılarak izinsiz alan genişletmesi yapılıp yapılmadığı.

Usulsüzlükler Kayda Alınacak, Mühürleme ve Yıkım Uygulanacak

Denetim esnasında projeye aykırı bir müdahale tespit edilmesi durumunda, tüm bulgular fotoğraf ve videolarla belgelenerek resmi rapora işlenecek. Hazırlanacak denetim raporunda; sorumlu yapı denetim kuruluşu, şirket müdürleri, sahada inceleme yapan teknik personel ve denetçi numaraları açıkça yer alacak.

Usulsüzlük raporunun ilgili idarelere ulaşmasının ardından belediyeler veya valilikler; söz konusu yapıda mühürleme, zorunlu güçlendirme veya yıkım işlemlerini vakit kaybetmeden uygulayabilecek.

Denetime Engel Olanlara Kolluk Kuvveti Müdahalesi

Yeni taslakta sahadaki denetim ekiplerinin güvenliği ve sürecin aksamaması için de net bir yaptırım yer alıyor. Bina sahipleri veya işletmeciler tarafından denetime direnç gösterilmesi ya da ekiplerin içeri alınmaması halinde, kontroller kolluk kuvvetleri eşliğinde zorunlu olarak tamamlanacak.