GTÜ, mersin balıklarının göç rotasını ortaya çıkarıyor

Gebze Teknik Üniversitesi (GTÜ), Karadeniz Havzası’ndaki mersin balıklarının korunması için yürütülen uluslararası araştırmalarda görev alıyor. Avrupa Birliği Interreg NEXT Karadeniz Havzası Programı kapsamında hayata geçirilen SturNet projesiyle balıkların yaşam alanları dijital ortamda haritalandırılırken doğal ortamlarındaki hareketleri de takip ediliyor.

Bulgaristan, Romanya, Yunanistan, Moldova, Ukrayna ve Türkiye’den kurumların yer aldığı proje, mersin balıklarının yaşam alanlarını tehdit eden çevresel faktörlerin belirlenmesini amaçlıyor. Projede geliştirilen dijital haritalama aracı, farklı kaynaklardan elde edilen bilimsel verileri bir araya getirerek araştırmacıların ve karar vericilerin kullanımına sunuyor.

SAKARYA NEHRİ’NE 10 AKUSTİK VERİCİLİ BALIK BIRAKILDI

GTÜ’nün proje kapsamında yürüttüğü çalışmalarda akustik telemetri teknolojisinden yararlanılıyor. Sakarya Nehri üzerinde belirlenen noktalara yerleştirilen su altı akustik alıcıları, balıklara takılan vericilerden gelen sinyalleri kaydediyor.

8 Haziran 2026 tarihinde akustik verici takılarak nehre bırakılan 10 mersin balığının hareketleri bu sistem üzerinden izleniyor. Toplanan kayıtlar sayesinde balıkların göç güzergâhları, davranışları ve çevresel koşullara verdikleri tepkiler inceleniyor.

BALIKLAR KEFKEN VE ŞİLE AÇIKLARINDA DA TESPİT EDİLDİ

Akustik alıcı ağından elde edilen ilk sonuçlarda, balıkların Karasu açıklarındaki dört istasyonun tamamında tespit edildiği bildirildi. Batı yönünde ilerleyen balıkların sinyalleri Kefken ve Şile istasyonlarında da kaydedildi.

İstanbul Boğazı çevresinde Anadolu Feneri’nde yüksek sayıda tespit yapılırken Rumeli Feneri’nde daha az kayıt alındı. Sarıyer istasyonunda ise herhangi bir sinyal kaydedilmedi. Trakya kıyılarında Limanköy, balıkların en fazla tespit edildiği noktalar arasında yer aldı.

Marmara Denizi’nde güçlü sinyal yalnızca Yalova istasyonundan alındı. Çanakkale Boğazı ile Ege kıyılarındaki Altınoluk ve Babakale istasyonlarında ise henüz sinyal tespit edilmedi.

ELDE EDİLEN VERİLER KORUMA ÇALIŞMALARINDA KULLANILACAK

Akustik takip sistemiyle elde edilen kayıtların dijital haritalama aracı ve ekolojik verilerle birlikte değerlendirilmesi planlanıyor. Böylece mersin balıklarının yaşam alanlarının belirlenmesi ve karşı karşıya oldukları çevresel tehditlerin analiz edilmesi hedefleniyor.

Proje kapsamında yürütülen çalışmaların, Karadeniz Havzası'ndaki mersin balığı popülasyonunun korunmasına yönelik stratejilere bilimsel katkı sunması bekleniyor.