Cumhuriyet Bayramı ve Yozgat

Önümüzdeki hafta içi Türkiye Cumhuriyeti'nin 103. kuruluş yıl dönümünü kutlayacağız. Bu ülkenin vatandaşlarını ortak paydada buluşturan en önemli unsurlardan biri millî bayramlardır muhakkak. Peki, Yozgat özelinde konuşursak 1918'de işgal edilen Anadolu ve Trakya'nın kurtuluşunda, 1923'te ilan edilen Cumhuriyet'in kuruluşunda şehrimizin payı ne kadardır?

Yeterince dile getirilmese de oldukça büyüktür. Birinci Dünya Savaşı'nda Çanakkale, Kafkas, Irak başta olmak üzere dokuz cephede imparatorluğu sırtlayan şehirler arasında Yozgat vardı. Bizzat ailemden örnek verirsem anne tarafından büyük dedem Kut'ül Amare'de şehit düştü, baba tarafından büyük dedem ise Çanakkale ve Kafkas gazisi.

1918 Mondros Mütarekesi sonrası haksız işgaller başlayınca, bilhassa Yunanlar ve Ermeniler kalıcı bir devlet kurma cihetine girişince Kurtuluş Savaşı yaşandı. 1914'ten beri silah altında olanlar ile yeniden ilan edilen seferberliğe katılanlar cephe yoluna düştüler. Yola düşen yüz binler arasında yine Yozgatlılar vardı.

Dörtyol'dan Aydın'a kadar uzanan gayrinizami direniş cephesi düşmanı yavaşlatmış, TBMM ordusunun harp sahasına girmesiyle savaş kesin zaferimizle sonuçlanmıştır. 1920'de Ermeniler, 1921'de İtalyanlar ve Fransızlar, 1922'de Yunanlar, 1923'te İngilizler ülkeden kovulunca Anadolu'nun bağrında yeni devlet kuruldu.

Atatürk, Yozgat'ın kahramanlığını komuta ettiği savaşlarda bizzat müşahede etmiş, bu sebeple "Ünlü süvarileri harp meydanlarında kahramanca dövüşen Türk yiğitlerin harman olduğu diyar! Bozok Yaylasının çocukları var olun..." demiştir.

Cumhuriyetin kurulması sonrası 1924 ve 1934 yıllarındaki ziyaretlerde Atatürk ile Yozgat halkının karşılıklı sevgi ve saygısı kayıtlara geçmiştir.

Yozgatlı şehit yakınları ve gaziler mütevazı insanlar oldukları için 10 yıllık seferberlik boyunca yapılan kahramanlıklarla övünmediler. Keza torunları da aynı tevazuyu koruyor. Fakat ben yeri gelince gerçeklerin açıkça söylenmesi taraftarıyım.

Nar Bülbülü adlı hikâyemde, harpte kollarını kaybetmiş Gazi Yusuf'un dediği gibi; "Siz hür yaşayın diye kimimiz şehit kimimiz gazi olduk. Düşman buralara hiç gelmedi ama biz her cephede düşmanla savaştık."

Cumhuriyet Bayramı'mız kutlu olsun. Sağlıcakla kalın.