Arabasını başkasına verenlere SGK takibi!

Ticari araçların trafik denetimlerinde sigortasız sürücü tespit edilmesi halinde şirketlere uygulanan SGK yaptırımlarında yeni dönem başladı. Araç sahibiyle sürücü arasında iş ilişkisi bulunup bulunmadığı araştırılacak, taraflar ifadeye çağrılabilecek. İşte merak edilen ayrıntılar…

Ticari araçlarla yapılan trafik denetimlerinde sigortasız sürücü tespit edilmesine ilişkin Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) uygulamasında yeni düzenlemeye gidildi. Yeni uygulamayla araç sahibi ile direksiyon başındaki kişi arasında işçi-işveren ilişkisi bulunup bulunmadığı daha ayrıntılı şekilde incelenecek.

2021 yılından bu yana SGK ile il emniyet müdürlükleri arasında kayıt dışı istihdamla mücadele kapsamında yürütülen uygulamada, şirket adına kayıtlı ticari araçları kullanan sürücülerin sigorta durumları kontrol ediliyor. Sürücünün SGK kaydının bulunmaması halinde trafik denetiminde düzenlenen tutanak kuruma iletiliyor ve şirket hakkında işlem yapılabiliyordu.

Yeni düzenlemeyle birlikte, araç sahibiyle sürücü arasında geçmişte herhangi bir sigortalı çalışma ilişkisi bulunmaması durumunda yalnızca trafik tutanağına dayanılarak otomatik ceza uygulanmayacak.

SGK SÜRÜCÜ VE ARAÇ SAHİBİNİ İFADEYE ÇAĞIRABİLECEK İl emniyet müdürlüklerince yapılan trafik denetimlerinde düzenlenen tutanaklarda sürücünün kimlik bilgileri, araç plakası, cezanın kesildiği yer ve tarih gibi bilgiler SGK'ya gönderiliyor.

Yeni uygulamaya göre araç sahibi ile sürücü arasında daha önce SGK kapsamında bir iş ilişkisi bulunmuyorsa dosya doğrudan SGK denetmenlerine sevk edilecek. Sürücü ve araç sahibi ifadeye çağrılarak aralarındaki ilişkinin niteliği araştırılacak.

Bu kapsamda taraflar arasında akrabalık veya arkadaşlık ilişkisi bulunup bulunmadığı, aracın emanet olarak verilip verilmediği gibi ayrıntılar incelenecek. Yapılacak araştırma ve hazırlanacak rapor doğrultusunda işlem uygulanıp uygulanmayacağına karar verilecek.

ŞİRKETLERE UYGULANAN SGK CEZALARI NE KADAR? Ticari araçta kayıt dışı işçi çalıştırıldığının tespit edilmesi halinde şirketlere 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 102'nci maddesi kapsamında idari para cezası uygulanabiliyor.

Paylaşılan düzenlemede yer alan ceza tutarları şöyle:

İşe giriş bildirgesinin verilmemesi: 2 asgari ücret tutarında, 66 bin 60 TL. Aynı durumun bir yıl içinde tekrarlanması: Her bir sigortasız işçi için 5 asgari ücret tutarında, 198 bin 180 TL. Aylık prim ve hizmet belgesinde bildirim yapılmaması: Her ay için 2 asgari ücret tutarında, 66 bin 60 TL.

Ücret bordrosunda işçinin isminin bulunmaması: Her ay için yarım asgari ücret tutarında, 16 bin 515 TL.

Yasal kayıt ve belgelerdeki geçersizlik: İşçinin sigortasız çalıştığının tespit edildiği her ay için yarım asgari ücret tutarında, 16 bin 515 TL.

KİRALIK ARAÇLARDA CEZA UYGULANMIYOR MU? Kiraya verilen araçları kullanan sürücüler açısından ise farklı bir uygulama bulunuyor. Aracı kiralayan gerçek veya tüzel kişi tarafından sürücünün sigortasının yapılmış olması halinde araç sahibine bu kapsamda ceza uygulanmıyor.

Bunun için araç kira sözleşmesinin yazılı olarak hazırlanması ve taraflarca imzalanması gerekiyor.

TİCARİ ARAÇLARDA KAZA DURUMUNDA SORUMLULUK KİME AİT? Düzenlemede ticari araçların karıştığı kazalarda sorumluluk konusu da dikkat çekiyor. Paylaşılan bilgilere göre, aracı kullanan sürücünün kaza sonucu yaralanması veya hayatını kaybetmesi halinde araç sahibinin maddi ve hukuki sorumluluğu gündeme geliyor.