ECB dijital euro için yıl sonunu işaret etti: Gecikme takvimi bozabilir

Avrupa Merkez Bankası, dijital euro projesinin planlanan takvim doğrultusunda ilerleyebilmesi için gerekli yasal düzenlemelerin zamanında tamamlanması gerektiğini belirtti. ECB Yönetim Kurulu Üyesi Piero Cipollone, Avrupa Birliği’ndeki mevzuat sürecinin gecikmesinin 2029’da öngörülen potansiyel ilk ihraç hedefini erteleyebileceği uyarısında bulundu.

Cipollone, Avrupa’nın ödeme sistemlerinde yabancı sağlayıcılara bağımlılığının artmaması için yasal çerçevenin yıl sonuna kadar tamamlanmasının önem taşıdığını söyledi. 2029 KESİN İHRAÇ TARİHİ DEĞİL ECB’nin dijital euro için işaret ettiği 2029 tarihi kesin bir piyasaya çıkış tarihi niteliğinde bulunmuyor.

Merkez bankasının mevcut takvimine göre 2029, gerekli AB mevzuatının kabul edilmesi ve ECB Yönetim Konseyi’nin ayrıca ihraç kararı vermesi halinde potansiyel ilk ihraç için hazırlık hedefini ifade ediyor. ECB, nihai ihraç kararının ancak yasal düzenlemenin yürürlüğe girmesinden sonra alınacağını özellikle vurguluyor.

2027’NİN İKİNCİ YARISINDA PİLOT BAŞLAYACAK Dijital euro projesinin bir sonraki önemli aşaması 2027’de gerçekleştirilecek pilot uygulama olacak. ECB, 2027’nin ikinci yarısında 12 ay sürecek bir pilot program başlatmayı planlıyor.

Pilot kapsamında beta sürümdeki dijital euro, seçilmiş ödeme kuruluşları, merkez bankası çalışanları ve belirli iş yerleri tarafından test edilecek. Bu aşama genel kullanıma açılış veya resmi ihraç anlamına gelmeyecek. MEVZUATTA GECİKME TAKVİMİ ETKİLEYEBİLİR ECB’nin mevcut planı, dijital euroya ilişkin AB düzenlemesinin 2026 sonuna kadar kabul edilmesini temel alıyor.

Avrupa Konseyi ve Avrupa Parlamentosu kendi müzakere pozisyonlarını oluştururken nihai düzenleme için kurumlar arası görüşmeler devam ediyor. ECB, yasal zeminin zamanında oluşmaması halinde 2027 pilotunun ardından planlanan sonraki aşamaların da ötelenebileceğine dikkat çekiyor.

YABANCI ÖDEME SİSTEMLERİNE BAĞIMLILIK UYARISI Cipollone’un açıklamalarında öne çıkan diğer başlık Avrupa’nın ödeme sistemlerindeki stratejik bağımsızlığı oldu. ECB, dijital euroyu yalnızca yeni bir ödeme aracı olarak değil, Avrupa’nın kendi ödeme altyapısını güçlendirecek stratejik bir proje olarak değerlendiriyor.

Cipollone, mevcut jeopolitik ortamda dijital euro çalışmalarının gecikmesinin Avrupa’nın yabancı ödeme hizmeti sağlayıcılarına bağımlılığını daha da artırabileceğini belirtti. NAKDİN YERİNİ ALMAYACAK ECB, dijital euronun nakit paranın yerine geçmesi için tasarlanmadığını özellikle vurguluyor.

Projenin amacı euro banknot ve madeni paraların yanında kullanılabilecek dijital bir merkez bankası parası oluşturmak. Dijital euro, ticari banka mevduatı veya özel şirketlerin çıkardığı stablecoinlerden farklı olarak doğrudan merkez bankası parası niteliğinde olacak.

ONLINE VE OFFLINE ÖDEME HEDEFLENİYOR Dijital euronun hem internet bağlantılı hem de çevrimdışı ödemelerde kullanılabilmesi planlanıyor. ECB’nin tasarım çalışmalarında kişiden kişiye para transferleri, mağaza ödemeleri, e-ticaret ve mobil ödemeler temel kullanım alanları arasında yer alıyor.

Çevrimdışı kullanımın ise nakde benzer şekilde yüksek gizlilik sağlaması hedefleniyor. 36 ÖDEME KURULUŞU PİLOT İÇİN SEÇİLDİ ECB, pilot program hazırlıkları kapsamında 36 banka ve ödeme hizmeti sağlayıcısını seçti. Bu kuruluşların 2027’de başlayacak test sürecinde dağıtım, ödeme kabulü ve kullanıcı deneyiminin test edilmesinde rol alması planlanıyor.

Pilot programın tamamlanmasının ardından elde edilen sonuçların dijital euronun teknik ve operasyonel tasarımında kullanılması bekleniyor. NİHAİ KARAR ECB YÖNETİM KONSEYİ’NDE Dijital euro projesinde teknik hazırlıkların ilerlemesi, ihraç kararının otomatik olarak alınacağı anlamına gelmiyor.

ECB Yönetim Konseyi, AB mevzuatı kabul edildikten sonra dijital euronun çıkarılıp çıkarılmayacağına ve olası tarihe ayrıca karar verecek. Dolayısıyla 2027 pilotu ile 2029 hedefi hazırlık takviminin parçaları olurken, nihai ihraç kararı henüz verilmiş değil.

AVRUPA İÇİN STRATEJİK ÖZERKLİK HEDEFİ ECB’nin dijital euro projesinin temel hedeflerinden biri Avrupa ödeme sistemlerinin dayanıklılığını artırmak. Avrupa’da kartlı ve dijital ödemelerde küresel şirketlerin yüksek paya sahip olması, merkez bankasının stratejik özerklik tartışmalarında öne çıkardığı başlıklardan biri.

Dijital euro ile Avrupalı kullanıcıların günlük ödemelerde doğrudan Eurosystem tarafından desteklenen bir dijital ödeme seçeneğine sahip olması hedefleniyor. GÖZLER 2026 SONUNDA Dijital euro açısından kısa vadede en kritik aşama AB’de devam eden yasal müzakere süreci olacak.

ECB’nin mevcut çalışma takviminde 2026 sonuna kadar mevzuatın tamamlanması, 2027’nin ikinci yarısında 12 aylık pilotun başlatılması ve 2029’da potansiyel ilk ihraç için hazır olunması öngörülüyor. Mevzuatın bu takvimin gerisinde kalması halinde ise ECB’nin teknik hazırlıkları sürse bile 2029 hedefinin ötelenmesi gündeme gelebilecek.