Göksu Havzası’nda erken hasat zeytinler yağa dönüştü

Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi (KMÜ) Mühendislik Fakültesi Gıda Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Dr. Öğr. Üyesi Mehmet Koyuncu liderliğindeki ekip, 4 Kasım 2026 Çarşamba günü Göksu Havzası'nda kapsamlı bir saha çalışması gerçekleştirdi.

KMÜ Gıda Geliştirme Uygulama ve Araştırma Merkezi (GIDAMER) ile ortaklaşa yürütülen proje, bölgenin kendine has iklim koşullarında yetişen zeytinlerin kalite karakteristiklerini bilimsel verilerle ortaya koymayı hedefliyor. Ekibin saha çalışmaları, Bucakkışla'daki bir zeytinyağı fabrikasında erken hasat dönemine ait zeytinlerin işlenmesiyle başladı.

Olgunluk indeksi 2 civarında olan bu zeytinlerden elde edilen yağlar, fenolik bileşiklerin korunması açısından kritik bir öneme sahip. Araştırmacılar, zeytin olgunlaştıkça azalan bu değerli bileşenleri, erken hasat örnekleri üzerinden detaylıca incelemeyi planlıyor.

Saha incelemeleri kapsamında Çukur köyüne geçen ekip, farklı lokasyonlardan numuneler toplayarak bölge içi çeşitliliği analiz etme imkanı buldu. Özdemir köyünün Dutlu Mahallesi'nde ise Ramazan Aydın ile bir araya gelen uzmanlar, bölgedeki geleneksel zeytinyağı üretim yöntemlerini yerinde gözlemleyerek fotoğraflarla belgeledi.

Bostanözü köyünde gerçekleştirilen görüşmelerde ise üretici Mehmet Erdoğan ve Köy Muhtarı Ahmet Erdoğan ile zeytinciliğin tarihsel gelişimi ve güncel hasat uygulamaları hakkında fikir alışverişinde bulunuldu. Toplanan zeytin ve yağ örnekleri, KMÜ laboratuvarlarında çok boyutlu testlerden geçirilecek.

Bu kapsamda yağ asidi kompozisyonu, serbest yağ asitliği, peroksit sayısı, klorofil ve karotenoid içerikleri ile toplam fenolik madde miktarı gibi teknik analizlerin yanı sıra duyusal değerlendirmeler de yapılacak. Ayrıca, FT-IR analizleri ve oksidasyon değerleri gibi ileri yöntemlerle yağların kimyasal profili çıkarılacak.

Proje yürütücüsü Dr. Öğr. Üyesi Mehmet Koyuncu, Göksu Havzası'nın karasal iklim içinde barındırdığı mikroklima özelliğinin zeytin kalitesi üzerinde belirleyici olduğunu vurguladı. Zeytinin kültürel ve manevi değerine de dikkat çeken Koyuncu, elde edilecek bilimsel verilerin sadece bir akademik çalışma olmadığını, aynı zamanda bölge üreticisinin emeğini belgeleyen bir şükür vesilesi olduğunu ifade etti.

Elde edilecek tüm bulgular, Karaman Ticaret ve Sanayi Odası tarafından yürütülen coğrafi işaret tescil süreci için güçlü bir bilimsel dayanak oluşturacak. Hasat dönemi boyunca devam etmesi planlanan saha çalışmaları, bölge zeytinciliğinin standartlarını yükselterek yerel üretimin katma değerini artırmayı amaçlıyor.