Güle Güle Ablam

Ne yazacağımı bilmiyorum; kalem beni nereye götürürse oraya gidecek, yazılması zor bir yazıya başlıyorum.

Hayatımın en önemli anlarının tanığı ablama karşı yerine getirilmesi gereken tarihsel ve toplumsal bir vefa yazısı yazıyorum zira. Üstelik keşke yazma gereği duymasaydım dediğim cinsten bir yazı bu…

Fransa’dan İspanya’ya neredeyse bütün Avrupa kaynadığı günlerdi.

Sırbistan’da öğrenci hareketinin seçimi kazandığını gördü ama Amerikan halkının, dünyayı kendi oyuncağı sanan Trump’ı silkelediğini görmeye ömrü vefa etmedi

Ar damarı çatlamışların yolsuzluk ve hırsızlıkta yarıştığı bizde yaprağın kımıldamıyor olmasına üzülür; bizim o ar damarı çatlamışlara karşı karınca kararınca verdiğimiz haklı mücadelemizden sonuç alamamış olmamıza içerlerdi.

Beni özlerdi ama aramaktan çekinirdi. “Özlüyorsan niye aramıyorsun?” diye soranlara “çocuğun çok işi var” derdi. Bu halini bildiğim için ne zaman boş bir anım olsa hiç durmaz, beş dakika da olsa yanına uğrardım.

Hastaneye kaldırılmadan önceki gün de planımı ona göre yapmıştım. Telefon ettim; hatırımı sordu. “Boş işlerle uğraşıyoruz” dedim; “o uğraştığın şeyler, boş değil ama kim anlıyor ki?” diye sordu. Sonra “bu ara imza günü, söyleşi yok mu?” diye sordu.

7 Kasım’da, Bartın Kitap Fuarında olacağımı; konusu, “Anadolu Aydınlanması ve Türkiye’nin Geleceği” olan bir söyleşi programında konuşacağımı söyledim.

“Hızır, saklasın, beklesin seni” dedi. Uzatmadım; “yarın biraz işim var, sonrasında gelirim; iki lafın belini kırarız” dedim, kapattık.

Biliyorum; yaşam ile ölüm arasında güçlü bir bağ var; buna hayatın diyalektiği denebilir. Birinin nerede başlayıp, diğerinin nerede bittiğini çoğu zaman bilemezsiniz. Ben de bilemedim; yarım kaldı, yarım yüzyıldır bir türlü bitmesini istemediğimiz muhabbetimiz…

Ben hastanenin önünde, ondan iyileşmesini ve yarım kalan sohbetimizi tamamlamanın planlarını yaparken, o, kararını vermiş; “artık yeter” diyerek kesmiş buralarla bağını. Ne benim planlarım ne de annesinin hayata tutunması için tuttukları bin bir dileğin hepsinin tutması için canhıraş uğraşan çocuklarının bakışları, onu durduramamıştı.

“Gitti” dedi, Umut; o an ortak hayatımız, bir film şeridi gibi gözümün önünden akıp gitti. Çünkü beklemezsiniz ölümü, ne zaman gelirse gelsin, o geliş anidir ve erken bulursunuz ayrılığı.

Annemde de, ablamda da, hep hissederdim; bana dair duygularını öyle aktarırlardı ki sevgilerini mi dile getiriyorlar, kaygılarını mı anlamakta zorlanırdım. Parmağıma diken batsa, ateşim çıksa yürekleri ağızlarına gelirdi.

Yenilsem ki yenilgi hiç eksik olmadı hayatımda; yenilginin yükünü almak için kendilerini paralarlardı.

En son butlana karşı geceli gündüzlü gösterdiğimiz direnişten sonra görüşümü de, gönlümü de almadan bir kenara bırakıldığım gün hüzünlü görmüştü beni.

“Yenik sayma kendini” demiş ve eklemişti:

“Değil mi ki mücadele, yalnızca azimle, kararlılıkla olmuyor; o mücadeleyi başarıya ulaştıran şey, aynı zamanda dayanışmadır ve ille de vefadır. Gökyüzüne bak ve at o göğsünün üzerine oturan ağırlığı; hayat devam ediyor ve sen bu kararlılıkta olduktan sonra kalkarsın bu vefasızlığının da altında.”

Yol gösterenim oydu; her zaman olduğu gibi tuttu elimden ve ben kalktım vefasızlık yükünün altında ama biz çocuklarının derdini yüklenen onun yufka yüreği, üst üste binen nice yükü kaldıramadı.

Uçup gitti Gülperi Ablam; bir peri gibi, bir gülün göz önünde soluşu gibi…

O an aklıma, nereden geldiyse Turgut Uyar’ın şu dizeleri geldi:

“Herkesin Bir umudu vardır, Bir savaşı, Bir kaybedişi, Bir acısı, Bir yalnızlığı, Bir hüznü… Çünkü herkesin bir gideni vardır…”

Giden ablamdı ama aynı zamanda benim özel tarihimin önemli bir sayfasıydı. O sayfayı özel ve önemli kılan anlar, bir mıh gibi kalbimin orta yerinden canlanıp gözümün önüne geldi.

Yazsam, ciltler dolusu eder ama içinden Mamak günlerinden bir anı seçtim.

Uzun uzadıya anlatmama gerek yok; işkence, baskı ve şiddetin haddinin ve hesabının olmadığı günlerden bir gündü. “Tepki koyalım” denildiği; “olur” dediğim bir günü hatırlıyorum.

Hapisteki insanın tepkisi, canıyla olur. Açlık grevi yapma kararı alındı. Gerçi ben sonuç almak açısından kitlesel olmasına karşı çıkmıştım ama çoğunluk geniş katılımlı olmasında ısrar edince mecbur kalmış, kabul etmiştim.

Açlık grevi kararına uygulanan şiddet o kadar yoğun oldu ki pek çok arkadaşımız, o an bırakmak durumunda kalmıştı. Övünmek için değil, tarihe not düşmek için yazıyorum. SGB’den Lütfü, HK’dan Cemal, HDÖ’den İsmail ve ben sürdürmekte ısrar etmiştim.

Gerçi akşam olmadan, niye başlattıkları, neden bitirdiklerini anlamadığım “sözleri tartışmasız kabul edilen büyükler”in gönderdiği haber ile eylem sona ermişti ama bize de bir ay görüş yasağı verilmişti.

O tarihlerde en büyüğü 12 yaşında dört çocuğu olan ablam görüş günlerimi hiç aksatmazdı. Bazen çocukları komşulara bırakır; çoğu zaman da yanında getirmek zorunda kalırdı ama gelirdi. Yasak gelince, içimden, “keşke haber verseler de, kalkıp gelmese…” diye geçirmiştim.

Görüş yasağı bitince gene geldi. Konuşurken dedi ki “biliyor musun, ben her hafta buraya geldim”.

“Görüş yasağı olduğunu söylemediler mi?” diye sordum; çok normalmiş gibi “söylediler ama…” diye sürdürdü konuşmasını.

“E o halde niye geldin ki?” dedim merakla.

“Olsun” dedi; “onları zahmete sokmak için…”

Benim güzel ablam; kendisinin küçücük çocuklarıyla otobüs, dolmuş değiştirerek, Keçiören’den Mamak’a gelişini zahmet olarak görmemiş de, onların “görüş yasağı” listesine bakmasını zahmet olarak değerlendirmiş…

Hemşehrimiz Enver Gökçe’nin şu dizeleri, ablamı anlatır aynı zamanda:

“Gavur müslüman demezdi ‘Kendisi için bir şey istemezdi’ Yatak ölümü beklemezdi Gitti vadesiz, gencecikken Yiğitken, güzelken, incecikken Ölüm, adın kalleş olsun!”

“Kalleş ölüm”, bizden, böylesine naif, böylesine duyarlı, böylesine nazik ama bir o kadar da kararlı bir insanı aldı. Ölüm, bizden, hayatı boyunca kötülüklere karşı duran ablamı kopardı. Yüreğinden başka taşıyacak yükü yoktu onun.

O yürek de olup biten kötülüklere dayanamaz hale gelince “yolcu, yolunda gerek” deyip, sonsuzluk âlemine göçtü.

Toprağın, denizin, dağın, taşın yorulduğu; yeryüzünün, gökyüzünün takatsiz kaldığı bir tarihsel dönemeçte, “akşam yatak, sabah toprak” diye diye gitti. Hep zahmetimizi çekmiş; en kötü günlerimizin manivelası olmuş o kadın, hiç birimize en küçük bir zahmet dahi vermeden ama hayatın hakkını vermiş biri olarak dediğini yapıp, bu dünyadaki devrini tamamladı.