Şanlıurfa’nın Hilvan ilçesinin eski adı Karacurun’du! Hikâyesi bir dibek taşına dayanıyor

Şanlıurfa’nın Hilvan ilçesi, 1926 yılına kadar Karacurun adıyla biliniyordu. Hilvan Kaymakamlığı ve Hilvan Belediyesinin resmî tarihçelerine göre bu ismin kaynağı, eski yerleşimin köy meydanında bulunan kara dibek taşıydı.

Karacurun, 30 Mayıs 1926 tarihinde 877 sayılı Kanun kapsamında Hilvan adını alarak Urfa’ya bağlı ilçe merkezi oldu.

İlçenin geçmişine ilişkin resmî kayıtlarda yalnızca isim değişikliği değil, yerleşimin kuruluşu ve zaman içinde büyümesi de anlatılıyor. Hilvan’ın tarihçesi, 19. yüzyılın başlarında bölgeye yerleşen göçebe aşiretlerle başlıyor.

Karacurun adı köy meydanındaki kara dibek taşından geliyordu

Hilvan Kaymakamlığının tarihçe bilgilerine göre yerleşim, 1820 yılında göçebe aşiretlerin bölgeye gelmesiyle köy olarak kuruldu. İlk adı olan Karacurun ise köy meydanındaki kara dibek taşıyla ilişkilendirildi.

Sonraki yıllarda farklı aşiretlerin de yerleşmesiyle köy büyüdü. Hilvan Belediyesinin yayımladığı ilçe tarihçesinde de Karacurun adı ve bu adın dibek taşıyla bağlantısı yer alıyor.

Böylece bugünkü Hilvan’ın eski adı, yerleşimin kuruluş dönemine ilişkin yerel tarih kayıtlarında korunmuş oldu.

Hilvan adı 30 Mayıs 1926 tarihinde kullanılmaya başlandı

Karacurun’un idari statüsü ve adı, 30 Mayıs 1926 tarihinde 877 sayılı Kanun kapsamında değişti. Yerleşim, Hilvan adıyla Urfa’ya bağlı ilçe merkezi haline geldi.

Hilvan Kaymakamlığı ve Hilvan Belediyesi tarihçelerinde bu değişikliğin tarihi 1926 olarak belirtiliyor. Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığının Osmanlı Yer Adları yayınında da Karacurun adı ile Hilvan’ın 1926 yılındaki kaza statüsüne ilişkin kayıtlar bulunuyor.

Hilvan isminin anlamı resmî tarihçede anlatılıyor

Hilvan Kaymakamlığının açıklamasında, ilçenin bugünkü adının Arapça kökenli olduğu belirtiliyor. Tarihçede Hilvan kelimesi bağış, tatlı ve hediye anlamlarıyla ilişkilendiriliyor.

Aynı kaynakta ismin meyveleriyle ünlü belde anlamında da kullanıldığı aktarılıyor. Bu açıklamalar, ilçenin adının kökenine ilişkin resmî yerel tarihçe bilgilerinde yer alıyor.

Hilvan’ın köylerinde eski yerleşim izleri de bulunuyor

Hilvan Kaymakamlığının tarihçesinde ilçenin bazı köylerinde höyüklerin bulunduğu bilgisine de yer veriliyor. Bu alanlar, ilçenin geçmişine ilişkin kayıtlarda adı geçen tarihî unsurlar arasında bulunuyor.

Kaymakamlık, söz konusu höyüklerin geçmişte gözetleme amacıyla kullanılmış olabileceğine ilişkin bir görüşü de aktarıyor. Ancak bu değerlendirme, bilimsel arkeolojik araştırmayla doğrulanmış bir bulgu olarak sunulmuyor.

Hilvan’ın yerel tarihine ilişkin kayıtlarda öne çıkan iki tarih ise 1820 ve 1926. İlki Karacurun yerleşiminin kuruluşuyla, ikincisi yerleşimin Hilvan adını alarak ilçe merkezi olmasıyla bağlantılı.