Sıhhiye'deki tarihi Ankara Radyoevi'nin sessizliğe gömülen yayın hafızası

Cumhuriyet'in ilk yıllarında kitleleri eğitmek, sanatı yaygınlaştırmak ve yeni bir ulus kimliği inşa etmek için en güçlü araç radyoydu. Ankara'da yayın hayatı 1927'de başlasa da, bu kültürel devrimin gerçek mekanı Sıhhiye'de yükselen o görkemli taş binaydı.

Günümüzde önünden binlerce aracın ve insanın hızla geçip gittiği, ancak içine dair pek az şey bildiği tarihi Ankara Radyoevi binası, kentin kaybolan entelektüel hafızasının en büyük sembollerinden biridir. İTALYAN İMZALI BİR KÜLTÜR KARARGÂHIAnkara'nın merkezini şekillendiren anıtsal yapılardan biri olan Radyoevi binası, 1936-1938 yılları arasında dönemin ünlü İtalyan Marconi firması tarafından tasarlanıp inşa edildi.

28 Ekim 1938 günü, Cumhuriyet'in 15. yıl dönümü kutlamaları arifesinde görkemli bir törenle hizmete açılan bina, bünyesinde barındırdığı 9 farklı stüdyo ile dönemi için olağanüstü bir teknolojik ve mimari altyapıya sahipti. KONSERVATUVAR ÖNCESİ İLK EĞİTİM YUVASIAnkara Radyoevi, sadece bir haber veya müzik aktarım merkezi değil, tam anlamıyla Türkiye'nin ilk ve en büyük açık öğretim üniversitesiydi.

Henüz Devlet Konservatuvarı'nın tam anlamıyla kök salmadığı o yıllarda, Mesut Cemil'den Ruhi Su'ya, Müzeyyen Senar'dan Zeki Müren'e kadar sayısız efsanevi isim bu binanın kavisli koridorlarında yetişti veya sesini kitlelere duyurdu. "Evin Saati" gibi programlarla ev hanımlarına ulaşıyor, "Geçmişte Bugün" ile tarih bilinci aşılıyordu.

O dönemde radyoda staj yapmak, canlı yayın stüdyolarında nefes almak, bir sanatçı veya yazar için ulaşılabilecek en yüksek mertebeydi. SESSİZLİĞE GÖMÜLEN KORİDORLARDAN UNESCO LİSTESİNE1970'li yıllarla birlikte televizyonun hayatımıza girmesi ve ardından gelen özel radyolar ile dijital medya devrimi, Ankara Radyosu'nun o mutlak ve birleştirici gücünü zayıflattı.

Bugün bina hala TRT Ankara Radyosu olarak işlevini sürdürse ve çeşitli yayınlara ev sahipliği yapsa da, sokağa taşan o eski canlı üretim heyecanından ve kentin sosyal yaşamındaki o rakipsiz rolünden uzaklaşmış durumda. Ancak bu kültürel sessizlik, binanın tarihi ve mimari değerini küçültmüyor; aksine kurum kentsel miras açısından giderek daha fazla önem kazanıyor.

25 Nisan 2025 tarihinde “Modern Bir Cumhuriyet Başkentinin Planlanması ve İnşası” miras alanı kapsamında UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne dâhil edilen tarihi Ankara Radyoevi, Atatürk Bulvarı üzerindeki duruşuyla Ankaralılara hala "Burası Ankara Radyosu" demeye devam ediyor.