Kademeli emeklilik ne zaman çıkacak? İsa Karakaş açıkladı

Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) düzenlemesinin yasalaşmasının ardından kapsam dışında kalan milyonlarca sigortalı çalışan, kademeli emeklilik beklentisini sürdürüyor. TGRT Haber ekranlarında yayınlanan “Bu Akşam” programında Pınar Işık Ardor’un konuğu olan SGK Başuzmanı İsa Karakaş ve SGK Uzmanı Murat Bal, sosyal güvenlik sistemindeki güncel gelişmeleri ele aldı.

Programda emeklilere yönelik seyyanen zam seçenekleri tartışılırken, İsa Karakaş kademeli emeklilik konusundaki öngörüsünü paylaştı.

Karakaş, mevcut EYT düzenlemesinin kapsamlı bir planlama yapılmadan hayata geçirildiğini ve 1999-2008 yılları arasında sigorta girişi bulunan çalışanlar açısından önemli bir dengesizlik oluşturduğunu dile getirdi.

Emekli Maaşları İçin 4 Maddelik Seyyanen Zam Formülü

Programda yalnızca erken emeklilik şartları değil, mevcut emeklilerin gelir seviyesini yükseltecek formüller de ele alındı. Emeklilere 10 bin TL ile 15 bin TL arasında seyyanen zam yapılması ihtimali değerlendirilirken, artışın hangi kriterlere dayandırılabileceği masaya yatırıldı.

Maaş iyileştirmelerinde dikkate alınabilecek dört temel kriter şu şekilde sıralandı:

Prim gün sayısına göre farklı oranlarda zam yapılması,

Toplam çalışma süresinin artış oranında belirleyici olması,

65 yaş üzerindeki emekli vatandaşlara öncelikli veya farklı zam uygulanması,

Fiilen çalışmaya devam eden emekliler ile çalışmayanlar arasında kademeli ayrım yapılması.

Söz konusu formüllerle daha fazla prim ödeyen ve uzun süre istihdamda kalan vatandaşların maaşlarında ilave iyileştirmeler yapılması hedefleniyor.

“EYT Düzenlemesi Eksik Yapıldı, Kademe Sorunu Çözülmeli”

Pınar Işık Ardor’un yönelttiği soruları yanıtlayan İsa Karakaş, EYT kanununun eksikliklerine dikkat çekti. Sürecin öncesi ve sonrasının yeterince analiz edilmediğini belirten Karakaş, daha önce yer aldığı komisyon toplantılarında bu riskleri ifade ettiğini söyledi.

Karakaş, düzenlemenin vicdani boyutuna değinerek şu değerlendirmelerde bulundu:

“EYT meselesi yapıldığı zaman maalesef sadece 4 maddelik bir düzenleme yapıldı. Bunun öncesi, sonrası, istihdam boyutu ve sağlık boyutu düşünülmedi. Devletin en yetkilileriyle birlikte bir komisyonda yer alırken ben bu EYT meselesiyle ilgili bu hususları başlangıçtan beri dile getirdim.

Şimdi siz yanlış ve eksik düzenleme yaptıysanız, bunun sonucunda emeklilikte kademe sorunu çıkmışsa burada sadece maaş boyutu değil, vicdani bir boyut da vardır. Elbette ki bu kademe sorununu çözmeniz gerekiyor.”

2008 yılında gerçekleştirilen sosyal güvenlik reformunun 2035 yılına kadar uzanan kademeli bir yapı sunduğunu hatırlatan Karakaş, 1999-2008 aralığında işe başlayanların bu çerçeveden mahrum kaldığını belirtti. Karakaş, geçmişte elden verilen sigorta bildirgelerindeki ufak zaman farklarının çalışanların aleyhine sonuç doğurduğunu vurgulayarak şunları kaydetti:

“Ancak 1999 ile 2008 boyutunda hiçbir kademe yok. Eskiden sigortalı işe giriş bildirgesi elden veriliyordu. İşveren veya muhasebeci bildirgeyi hasbelkader ertesi gün verdiği için ya da unutulup yarım saat sonra verildiği için bu kişi uzun yıllar maaş alamayacak. Dolayısıyla bu adaletsizliğin çözülmesi gerekiyor.”

Kademeli Emeklilik İçin Seçim Dönemine İşaret Etti

Milyonlarca çalışanın merakla beklediği kademeli emeklilik düzenlemesinin ne zaman gündeme gelebileceği sorusunu yanıtlayan Karakaş, siyasi takvimi işaret etti. Yetkililerin şu an için çalışma bulunmadığı yönündeki beyanatlarının belirleyici olmadığını savunan uzman isim, seçim sürecine girildiğinde konunun mutlaka masaya geleceğini öngördüğünü ifade etti.

Karakaş, düzenlemenin çıkış zamanına dair kesin görüşünü şu sözlerle dile getirdi:

“Benim öngörüm net: Şu anda ‘kademeli emeklilik çıkmayacak, çalışma yok’ demelerinin hiçbir önemi yok. Seçimler yaklaştığı zaman emeklilikte kademenin çıkacağını ben öngörüyorum. Bu konuda benim hiçbir şüphem yok.”

Kademeli Emeklilik Bekleyenlere EYT Örneğiyle Çağrı

Kademeli emeklilik talebiyle faaliyet gösteren sivil toplum kuruluşlarının çalışmalarına da değinen İsa Karakaş, örgütlü mücadelenin önemine vurgu yaptı. Derneklerin sahada başarılı olduğunu ancak dijital platformlarda seslerini daha gür duyurması gerektiğini belirten Karakaş, EYT sürecinde yaşanan tecrübelerden örnek verdi:

“Emeklilikte kademe bekleyen STK temsilcileri çok iyi çalışıyor ancak sosyal medyada çok zayıf olduklarını söyleyebiliriz. Bu mesajı durup dururken söylemedim. Geçmişte bir komisyon toplantısında ‘EYT’nin çok büyük bir kapasitesi var’ dediğimde, orada oturanlar ‘EYT’liler 3-5 bin kişi’ dediler.

Biz de ‘EYT’lilerin 1 milyonluk grupları var’ dedik. Dolayısıyla o zaman karar alıcıları ikna etme durumu oluştu. Tecrübelerimize dayanarak konuşuyoruz; seçim sürecine doğru örgütlü şekilde seslerini duyurmaları belirleyici olacaktır.”