Havalimanları Çevresinde Yeni Dönem! Bu Yapıları Yapacaklar Dikkat

Havalimanlarının çevresinde gerçekleştirilecek inşaat projeleri, yüksek yapılar, enerji nakil hatları ve rüzgâr enerji santralleriyle ilgili yeni düzenleme yürürlüğe girdi. 5 Kasım 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan yönetmelik, hava seyrüsefer sistemlerinin güvenliğini korumak amacıyla yapılaşmalara yönelik önemli kriterler getiriyor.

Yeni düzenlemeyle bazı bölgelerde yapılacak çalışmalar için teknik inceleme ve önceden izin alınması zorunlu olacak.

RESMÎ GAZETE'DE YENİ YÖNETMELİK YAYIMLANDISivil Havacılık Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan Haberleşme, Seyrüsefer ve Gözetim Sistemleri Mânia Kriterleri Hakkında Yönetmelik, 5 Kasım 2026 tarihli ve 33421 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

SHY-CNS/MÂNİA adıyla yayımlanan yönetmelik, Türk hava sahasında hizmet veren tüm sivil haberleşme, seyrüsefer ve gözetim sistemlerini kapsıyor. Düzenlemenin temel amacı, hava araçlarının güvenli şekilde seyrüsefer yapabilmesi için kullanılan elektronik sistemlerin çevresindeki yapılaşmaların oluşturabileceği riskleri kontrol altına almak.

Yeni yönetmelik kapsamında binalar, televizyon ve GSM kuleleri, güneş enerji santralleri, rüzgâr enerji santralleri, ölçüm direkleri, kule vinçler ve enerji nakil hatları gibi birçok yapı türü değerlendirmeye tabi tutulacak.

Özellikle havaalanlarının çevresinde gerçekleştirilecek projelerin, haberleşme ve seyrüsefer sistemlerinin çalışma performansını olumsuz etkilememesi için belirlenen teknik kriterlere uygun olması gerekecek.

YÜKSEK BİNALAR VE RÜZGÂR TÜRBİNLERİ İÇİN YENİ KRİTERLERYönetmeliğin dikkat çeken maddelerinden biri, havaalanlarında kullanılan elektronik sistemlerin çevresinde yapılacak yapılaşmalara ilişkin sınırlamalar oldu.

Düzenlemeye göre VOR, DME ve NDB seyrüsefer cihazlarının çevresinde belirli mesafelerde gerçekleştirilecek yapılaşmalar teknik incelemeye tabi tutulabilecek. VOR, DME ve NDB cihazlarının istasyon koordinatlarından itibaren 3 bin metre yarıçaplı alan içerisindeki yapılaşmalar değerlendirme kapsamına alınabilecek.

Rüzgâr enerji santralleri için ise daha geniş bir alan dikkate alınacak. Bu kapsamda söz konusu seyrüsefer sistemlerinin çevresinde 15 bin metre yarıçaplı alanda planlanan rüzgâr enerji santralleri teknik değerlendirmeye tabi tutulabilecek.

Radar sistemleri bakımından da önemli kriterler getirildi. Radar istasyonlarının merkezinden itibaren 15 bin metre yarıçaplı alandaki yapılaşma talepleri incelenebilecek. Ayrıca radar istasyonunun görüş alanında bulunan rüzgâr enerji santralleri, mesafeye bakılmaksızın uzman etki analizine tabi tutulacak.

Bunun yanında büyük kazı işleri, gökdelenler, televizyon kuleleri ve diğer yüksek kuleler de teknik inceleme kapsamına alınan yapılar arasında yer aldı.

150 METRE VE ÜZERİNDEKİ YAPILAŞMALAR İÇİN DİKKAT ÇEKEN MADDEYönetmelikte, havaalanlarında kullanılan her yöne yayın yapan sistemler açısından da özel bir kriter belirlendi.

Buna göre, belirtilen mesafelerin dışında bulunsa bile arazi zemin kotundan itibaren 150 metre ve daha fazla yüksekliğe sahip tüm yapılaşmalar teknik incelemeye tabi tutulabilecek.

Bu düzenleme, yalnızca havaalanına yakın bölgelerdeki projelerin değil, belirli özelliklere sahip yüksek yapıların da hava seyrüsefer sistemleri açısından değerlendirilmesini öngörüyor.

VİNÇ, BETON POMPASI VE GEÇİCİ ANTENLER İÇİN DE İZİN ŞARTIYeni yönetmelik yalnızca kalıcı binaları ve büyük projeleri kapsamıyor. İnşaat faaliyetleri sırasında kullanılan geçici ekipmanlar da düzenlemenin kapsamına alındı.

Yapı Tahditli Alan (YTA) içerisinde kullanılacak vinç, beton pompası, geçici anten, iskele ve benzeri ekipmanlar için önceden bildirimde bulunulması ve izin alınması zorunlu olacak.

Başvuru sırasında ekipmanın konum koordinatları, zemin kotu, ulaşabileceği maksimum yükseklik, kullanım süresi ve ekipmanın türü bildirilecek. Ayrıca ekipmanın yerel zemin seviyesine göre tepe yüksekliğine ilişkin bilgilerin de sunulması gerekecek.

Yapılacak ilk incelemede herhangi bir sınır ihlali veya risk tespit edilmesi durumunda başvuru uzman etki analizine yönlendirilecek.

Çalışmanın uygun bulunması halinde izin; yükseklik, çalışma saati veya konum gibi şartlarla sınırlandırılabilecek. Belirlenen izin koşullarına uyulmaması halinde ise faaliyet derhal durdurulacak.

BAŞVURULAR İKİ AŞAMADA DEĞERLENDİRİLECEKYönetmelikle birlikte yapılaşma taleplerinin değerlendirilmesinde iki aşamalı bir sistem uygulanacak.

İlk aşama olan Genel Girdi Taraması kapsamında, başvuru sahibi tarafından Coğrafi Tabanlı Dijital Bilgi Platformu üzerinden ilgili alanın yapılaşma kriterlerine uygunluğu kontrol edilecek.

Yapılan incelemede belirlenen yapı tahditli alan yüzeylerinin ihlal edilmediği tespit edilirse Etki Yok Bildirimi düzenlenecek ve değerlendirme süreci tamamlanacak.

Ancak yapılaşmanın belirlenen sınırları ihlal etmesi veya sınır durumunun ortaya çıkması halinde başvuru ikinci aşamaya aktarılacak.

İkinci aşamada Uzman Etki Analizi gerçekleştirilecek. Bu incelemede CNS hizmet sağlayıcısı tarafından teorik analiz, sayısal modelleme ve gerekli görülmesi halinde yer veya uçuş doğrulaması yapılabilecek.

Uzman incelemesi sonucunda projenin sistemler üzerinde kabul edilebilir bir etki oluşturduğu belirlenirse başvuru şartsız veya belirli koşullarla onaylanabilecek. Kabul edilemez etki tespit edilmesi halinde ise başvuru gerekçesi belirtilerek reddedilecek.

Proje sahibi, gerekli değişiklikleri yaparak yeniden başvuru gerçekleştirebilecek.

RADYO SİNYALLERİNİ ETKİLEYEN CEPHE MALZEMELERİNE DE DÜZENLEMEYönetmelikte dikkat çeken bir diğer konu ise binalarda kullanılacak dış cephe malzemeleri oldu.

Havaalanı haberleşme, seyrüsefer ve gözetim sistemlerinin yayın performansının olumsuz etkilenmemesi için yapıların dış yüzeylerinde radyo frekans sinyallerini yüksek oranda yansıtan malzemelerin kullanılmasından kaçınılması öngörüldü.

Metal içerikli iletken malzemeler, yüksek yansıtımlı cam cepheler, alüminyum kaplamalar ve benzeri malzemeler bu kapsamda değerlendirilecek.

Bu tür malzemelerin kullanılmasının zorunlu olduğu durumlarda ise sistem performansına etkisinin belirlenmesi amacıyla uzman etki analizi yapılması gerekecek.

Yapılacak incelemeye göre mimari düzenleme, binanın konumunda veya yöneliminde değişiklik, sinyal kırıcı ya da soğurucu önlemler ve gerekli görülmesi halinde işletme kısıtlamaları uygulanabilecek.

KURALLARA UYMAYANLARA İDARİ YAPTIRIM UYGULANACAKYeni yönetmelik, belirlenen kriterlere aykırı hareket edilmesi durumunda uygulanacak yaptırımları da düzenliyor.

Yönetmelik hükümlerine aykırı davrananlar hakkında 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanunu'nun ilgili maddeleri ile Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü Tarafından Verilecek İdari Para Cezaları Hakkında Yönetmelik hükümleri uygulanacak.

Özellikle CNS sistemlerinin Yapı Tahditli Alanlarını ihlal eden yapılaşmaların tespit edilmesi halinde Türk Sivil Havacılık Kanunu'nun 47'nci maddesi kapsamında işlem yapılacak. Bu durumda ihlale konu yapı veya tesisin sahibi ve işletmecisi sorumlu tutulacak.

MEVCUT RÜZGÂR ENERJİ SANTRALLERİNE İKİ YIL SÜREYönetmelikte mevcut tesisleri ilgilendiren geçiş hükümleri de yer aldı.

Buna göre yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden itibaren iki yıl içerisinde Türkiye Havacılık Bilgi Yayını'nda (AIP) yayımlanmış cihaz ve sistemlere ilişkin gerekli tip ve koordinat bilgilerinin havaalanı mânia planlarına işlenmesi sağlanacak.

Ayrıca hâlihazırda faaliyet gösteren rüzgâr enerji santrallerinin, müştemilatları da dahil olmak üzere zeminden itibaren 100 metre ve üzerindeki tüm yükseltilerine ilişkin bilgilerin iki yıl içerisinde ilgili CNS hizmet sağlayıcısına iletilmesi gerekecek.

ESKİ YÖNETMELİK YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILDI5 Kasım 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan düzenlemeyle 23 Ağustos 2013 tarihli ve 28744 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan eski Haberleşme, Seyrüsefer, Gözetim Sistemleri Mânia Kriterleri Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırıldı.

Yeni yönetmelik yayımlandığı tarih itibarıyla yürürlüğe girdi. Yönetmelik hükümlerinin yürütülmesi ise Sivil Havacılık Genel Müdürü tarafından gerçekleştirilecek.

Böylece havaalanları çevresindeki yapılaşmalar, yüksek binalar, rüzgâr enerji santralleri ve geçici inşaat ekipmanları için haberleşme, seyrüsefer ve gözetim sistemlerinin güvenliğini esas alan yeni bir değerlendirme dönemi başlamış oldu.