Siverek’in 1800’lü yıllardaki yaşamı yabancı seyyahların notlarında ortaya çıktı

Şanlıurfa’nın Siverek ilçesinin 1800’lü yıllardaki yaşamı, İngiliz, Alman, İtalyan ve Fransız seyyahların kaleme aldığı eserler üzerinden incelendi. Akademisyen Yıldız Bozkuş’un yayımlanan araştırmasında, Siverek’in 19. yüzyıldaki mimarisi, sosyal hayatı, dinî ve etnik yapısı ile tarihî konumu ele alındı.

Çalışmada özellikle İngiliz misyoner ve yazar George Percy Badger’ın bölgeye ilişkin gözlemleri üzerinde duruldu.

‘Yabancı Seyyahların Kaleminden XIX. Yüzyılda Siverek’ başlıklı makale, Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi’nin 7. cilt, 3. sayısında yayımlandı. Araştırma, ilçenin geçmişini farklı ülkelerden gelen gezginlerin yazılı kayıtları aracılığıyla değerlendiriyor.

1800’lü yıllarda Siverek yabancı gezginlerin güzergâhındaydı

Yıldız Bozkuş’un araştırmasına göre Siverek, 19. yüzyılda bölgeden geçen çok sayıda Batılı seyyahın seyahat güzergâhında bulunuyordu. Gezginlerin kaleme aldığı eserlerde ilçenin yerleşim özellikleri ve toplumsal yaşamına ilişkin anlatımlar yer aldı.

Araştırmada Siverek’in tarihî ve stratejik konumu da değerlendirildi. İngiliz, Alman, İtalyan ve Fransız gezginlerin kayıtları, ilçenin geçmişine farklı bakış açılarından ulaşılmasını sağlayan kaynaklar arasında incelendi.

İngiliz misyoner George Percy Badger’ın notları incelendi

Çalışmada öne çıkan isimlerden biri İngiliz misyoner, oryantalist ve yazar George Percy Badger oldu. Badger’ın Urfa ve Siverek çevresine ilişkin anlatımları, bölgenin 19. yüzyıldaki toplumsal ve dinî yaşamını ele alan tarihî kaynaklar arasında değerlendirildi.

Badger’ın 1859 yılında yayımlanan ‘The Nestorians and Their Rituals’ adlı eserinde, 1842-1844 yıllarındaki Mezopotamya ve Kürdistan seyahati ile 1850 yılındaki bölge ziyaretine ilişkin anlatılar bulunuyor. Araştırmada bu eser, Urfa ve çevresindeki dinî toplulukların geçmişini incelemek amacıyla kullanılan kaynaklardan biri olarak yer aldı.

Siverek’in mimarisi ve toplumsal yaşamı araştırıldı

Akademik çalışmada yalnızca seyahat güzergâhları değil, Siverek’in mimari özellikleri, sosyal ve kültürel hayatı ile farklı toplulukların bölgedeki varlığı da ele alındı. Seyyahların eserlerinde aktarılan bilgiler, ilçenin 19. yüzyıldaki görünümünü araştırmak için değerlendirildi.

Makalenin kaynakçasında İngiliz gezgin James Silk Buckingham’ın 1827 tarihli ‘Travels in Mesopotamia’ eseri de bulunuyor. Warington Wilkinson Smyth’in 1854 yılında yayımlanan seyahat kitabı, araştırmada başvurulan diğer tarihî eserler arasında yer alıyor.

Bozkuş’un araştırması, Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi’nde 563-582. sayfalar arasında yayımlandı.