BES şirketini değiştirirken 4 şarta dikkat

TÜRKİYE GAZETESİ/Ekonomi Servisi- Bireysel emeklilik sisteminde (BES) şirketinden memnun olmayan katılımcılar, belirli şartları yerine getirerek birikimlerini başka bir emeklilik şirketine aktarabiliyor. Ancak aktarım sürecinde yaşanan gecikmeler, ertelenmiş giriş aidatı kesintileri ve fonlardaki değer değişimleri katılımcıların karşılaştığı başlıca sorunlar arasında yer alıyor. 4 KRİTERE DİKKAT BES Uzmanı Zeynep Candan Aktaş, aktarım hakkını kullanabilmek için 4 önemli kritere dikkat çekti: Önce sözleşmenin 2 yılı tamamlaması gerekiyor. Bununla birlikte 5 yılını tamamlamamış sözleşmelerde giriş aidatı ve yönetim gider kesintisi yapılıyor. Aktarım'fonların aktarılması' değil, fonların satılıp, nakdin aktarılması yoluyla yapılıyor. Süreç içinde fonların değer kaybıyla karşılaşmamak için, birikimlerin para piyasası fonu gibi alanlarda tutulması öneriliyor. İKİ YIL ŞARTI Başka bir BES şirketine transfer (aktarım) talebinde bulunabilmek için, ilgili sözleşmenin şu anki şirkette en az 2 yıl yürürlükte kalmış olması gerekiyor. İkinci yıl dolmadan şirketten şirkete toplu birikim aktarımı yapılamıyor. Ancak bu süre zarfında sistemden tamamen ayrılma (cayma/çıkış) hakkı her zaman bulunuyor. 5 YIL SINIRI VE KESİNTİLER Sözleşme 5 yılını doldurmadan aktarım yapılırsa ertelenmiş/henüz tahsil edilmemiş giriş aidatı veya yönetim gider kesintileri gündeme gelebiliyor. Kanunen de 5 yıl dolana kadar sistemden çıkışta veya aktarımda, şirketlerin belirli kesinti ve erteleme borçlarını tahsil etme hakları bulunuyor. Bu sebeple 5 yıl doldurulduktan sonra yapılan aktarımlarda maliyetler (ve devlet katkısı gibi hak ediş oranları) çok daha avantajlı olabiliyor. FONLAR ÖNCE SATILIYOR BES’teki aktarım mekanizması, ilk akla geldiği gibi hisse senedi veya altın fonlarının doğrudan portföy olarak karşı şirkete yollanması şeklinde çalışmıyor. Eski şirketteki mevcut fonlar satılıyor ve nakde (TL) geçiliyor. Ardından bu nakit tutar, yeni şirketinizdeki hesaba transfer ediliyor. Son olarak yeni şirket, bu nakitle seçilecek fonları yeniden satın alıyor. DEĞER KAYBINA DİKKAT Aktarım süreci 3-7 iş gününü bulabiliyor. Bu süre boyunca piyasalarda dalgalanma ya da değer kaybı riskine karşı birikimlerin önce para piyasası fonu gibi likit enstrümanlara taşınması öneriliyor. Böylece özellikle riskli piyasalarda bulunanlar, muhtemel piyasa oynaklığına karşı koruma sağlamış oluyor.